Warszawa, dnia  30 maja 2016 r.
INFORMACJA W SPRAWIE USTAWY
z dnia 29 kwietnia 2016 r.
o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz niektórych innych ustaw
Ustawa o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz o zmianie niektórych innych ustaw dokonuje zmian obowiązującej ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej w kilku obszarach:
I.	Zmiany w organizacji Instytutu 
Podstawową zmianą ustrojową IPN jest zmiana sposobu powoływania Prezesa Instytutu. Zgodnie z przyjętym rozwiązaniem Prezesa Instytutu powołuje Sejm Rzeczypospolitej Polskiej za zgodą Senatu, na wniosek Kolegium Instytutu. 
Drugą istotną zmianą jest zniesienie funkcjonującej Rady Instytutu i wprowadzenie do ustawy przepisów o powoływaniu Kolegium Instytutu, jako organu opiniodawczo-doradczego Prezesa Instytutu. Kolegium Instytutu Pamięci, którego kadencja będzie trwała 7 lat, będzie się składało z dziewięciu członków, w tym:
1)	dwóch powoływanych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej;
2)	pięciu powoływanych przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej;
3)	dwóch powoływanych przez Senat Rzeczypospolitej Polskiej. 
Nowelizacja przewiduje także pewne zmiany organizacyjne w strukturze wewnętrznej Instytutu, związane z rozszerzeniem zakresu działalności, w szczególności o Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa, Biuro Poszukiwań i Identyfikacji, Biuro Badań Historycznych.
II.	Rozszerzenie zakresu zadań badawczych i edukacyjnych Instytutu
	Ustawa rozbudowuje zadania związane z działalnością badawczą i edukacyjną. W zakresie prowadzenia przez Instytut prac badawczych przewiduje się prowadzenie badań naukowych nie tylko, nad najnowszą historią Polski, lecz także nad porozbiorową historią Polski, w tym historią polskiej emigracji oraz historią polskiego dziedzictwa kulturowego na wschodzie w okresie od dnia 8 listopada 1917 r. do dnia 31 lipca 1990 r.
	W zakresie funkcji edukacyjnej, ustawa uszczegóławia sposób jej wykonywania przez Instytut, wskazując sposób realizowania tych zadań. Nowelizacja przewiduje możliwość wykonywania zadań w tym zakresie przez Instytut we współpracy ze szkołami, uczelniami, placówkami oświatowymi i kulturalnymi, stowarzyszeniami, fundacjami i innymi organizacjami pozarządowymi, a także ze środkami społecznego przekazu, polskimi organizacjami i instytucjami emigracyjnymi, organami władzy publicznej oraz z polskimi placówkami zagranicznymi.
III.	Unormowanie działań związanych z poszukiwaniem miejsc spoczynku ofiar reżimów totalitarnych i utworzenie Bazy Materiału Genetycznego.
	Ustawa wprowadza szczegółowe regulacje w zakresie prowadzenia przez Instytut prac poszukiwawczych, miejsc spoczynku osób, które straciły życie wskutek walki z narzuconym systemem totalitarnym lub wskutek represji totalitarnych lub czystek etnicznych w okresie od dnia 8 listopada 1917 r. do dnia 31 lipca 1990 r. 
W Instytucie tworzy się Bazę Materiału Genetycznego. Baza Materiału Genetycznego będzie obejmowała zarówno dane i informacje o krewnych ofiar, jak dane i informacje o zwłokach lub szczątkach osób, które straciły życie wskutek walki z narzuconym systemem totalitarnym lub wskutek represji totalitarnych lub czystek etnicznych od dnia 8 listopada 1917 r. do dnia 31 lipca 1990 r. Przechowywanie materiału genetycznego pobranego zarówno od żyjących krewnych, jak i z odnalezionych zwłok i szczątków ludzkich Instytut będzie zlecał uczelni medycznej lub uczelni prowadzącej działalność dydaktyczną i badawczą w dziedzinie nauk medycznych albo innym podmiotom uprawnionym do prowadzenia badań porównawczych materiału genetycznego na podstawie odrębnych przepisów. 
IV.	Zniesienie Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.
Ustawa przewiduje zniesienie Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa oraz podział dotychczasowych zadań tej instytucji na Instytut Pamięci i Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W celu realizacji wymienionych zadań powołane zostaną przy oddziałach Instytutu komitetów ochrony pamięci walk i męczeństwa, które będą wspierać Prezesa Instytutu w realizacji jego zadań w omawianym zakresie. 
V.	Likwidacja „zbioru zastrzeżonego” IPN.
	Ustawa uchyla przepis, stanowiący podstawę istnienia wyodrębnionego, tajnego zbioru znajdującego się w archiwum Instytutu, którego dysponentem są szefowie służb specjalnych. 
VI.	Realizacja wyroku Trybunału Konstytucyjnego
	Ustawa, zgodnie z wyrokiem Trybunału zakłada jawne rozpoznanie skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym w przedmiocie skargi na odmowę udostępnienia do wglądu dokumentów znajdujących się w zasobach Instytutu oraz umożliwia stronie zapoznanie się z uzasadnieniem orzeczenia sądu administracyjnego w tej sprawie.
Ustawa co do zasady wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Przepisy związane ze zniesieniem ROPWiM oraz przejęciem jej zadań przez Instytut i ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wejdą w życie po upływie 60 dni od dnia ogłoszenia.