Kancelaria Prezydenta 
                                             Rzeczypospolitej Polskiej

Jak możemy pomóc kasztanowcom jesienią?

II Ogólnopolska akcja grabienia i utylizacji liści kasztanowców zaatakowanych 
przez szrotówka kasztanowcowiaczka

Dziewięć lat temu szrotówek kasztanowcowiaczek przybył do Polski. Od dziewięciu lat bezlitośnie niszczy nasze kasztanowce. Z roku na rok drzewa są coraz słabsze.

Jedną z najprostszych i najtańszych metod zwalczania szkodnika jest jesienne grabienie i utylizacja liści kasztanowca. Skuteczna walka ze szrotówkiem uzależniona jest jednak od skali działania. Musi mieć ona masowy charakter, aby motyl nie przemieszczał się z jednego obszaru na drugi. 

Po raz kolejny zatem Biuro Inicjatyw Społecznych Kancelarii Prezydenta RP Lasy Państwowe, Fundacja Nasza Ziemia  i Liga Ochrony Przyrody zapraszają wszystkich miłośników kasztanowców, polskie szkoły, gminy, instytucje państwowe i  organizacje pozarządowe do udziału w ogólnopolskiej akcji grabienia liści kasztanowca. 

Akcja jest częścią programu Pamiętajmy o …..kasztanowcach”, którego patronką i inicjatorką jest Ewa Junczyk-Ziomecka, Podsekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP. Na program składa się wiele lokalnych inicjatyw społecznych, uczestniczących w programie.

Program ten można realizować: 1. propagując ideę szacunku oraz odpowiedzialności za drzewa; 2. popularyzując wiedzę na temat ochrony kasztanowców; 3. inwentaryzując kasztanowce oraz „adoptując” kasztanowce, czyli opiekując się wybranymi drzewami lub wspierając je w walce ze szkodnikiem; 4. nawiązując współpracę z lokalnymi ośrodkami decyzyjnymi odpowiedzialnymi za ochronę przyrody; 5. pozyskując środki na leczenie i pielęgnację drzew. 

Jak wziąć udział w akcji? 
Wystarczy 
1.	zgrabić spod kasztanowców liście - najlepiej od razu po ich opadnięciu, bowiem w ciągu kilku-kilkunastu dni larwy szrotówka wejdą pod ziemię, skąd wiosną wrócą na drzewa;

2.	zebrać liście do worków (wypełnione worki należy mocno zawiązać!);

3.	zutylizować – np. zakopując pod 30 cm warstwą ziemi (spod płytszej larwy szrotówka wygrzebią się i wiosną wejdą z powrotem na drzewa). Warto zebrane liście – zamiast zakopania – oddać do kompostowania, wszakże pod warunkiem, aby nie był on w bliskiej odległości od kasztanowców. Sam kompost uzyskany z liści z larwami szrotówka należy używać najwcześniej od jesieni następnego roku, używanie go wiosną grozi „rozsianiem” larw szrotówka i umożliwi im dotarcie do kasztanowców.

UWAGA! W przypadku, kiedy planujemy wygrabienie większych ilości liści (np. w parkach, alejach itp.), warto zgłosić się do referatów ochrony środowiska i gospodarki odpadami – i wspólnie z nimi ustalić sposób pozbycia się liści. Władze gminy zostały poinformowane o akcji i poproszone o pomoc organizacyjną dla wszystkich chętnych.

Jak zorganizować szkolną akcję grabienia liści? 
Grabienia uczyć nikogo nie trzeba. Szkoły są ponadto świetnymi organizatorami podobnych działań. Pozwolimy sobie jednak przypomnieć o kilku ważnych zasadach pomocnych przy organizacji akcji: 

1. o planowanym grabieniu trzeba poinformować gminny referat d.s. ochrony środowiska i gospodarki odpadami, a następnie wspólnie ustalić szczegóły organizacyjne (kiedy i gdzie odbędzie się akcja, czy Urząd gminy zapewni worki, gdzie należy zostawić zgrabione i zebrane do worków liście itp.); 

UWAGA! Do urzędów gmin w całej Polsce zostało już skierowane specjalne pismo z prośbą o udzielenie pomocy organizacyjnej szkołom, które uczestniczą w akcji grabienia i utylizacji liści 

2. przed grabieniem i podczas niego należy: 
	poinformować uczestników akcji o znaczeniu ich działań dla losu kasztanowców; 
	przypomnieć o stosownym ubraniu (stroje robocze adekwatne do pogody); 
	zapewnić odpowiednią liczbę grabi, worków na liście oraz sznurka do zawiązywania worków; 
	zabrać ze sobą apteczkę pierwszej pomocy; 
	ZAWIĄZAĆ WORKI po napełnieniu, aby liście z nich nie wypadały; 
	wyznaczyć miejsce z łatwym dojazdem, w którym zostaną złożone worki z liśćmi. Następnie poinformować o nim osobę odpowiedzialną za ich wywóz do utylizacji. W przypadku, gdyby nie udało się zorganizować wywozu liści, sugerujemy zostawienie zawiązanych worków w najbliższym śmietniku lub zakopanie – ale nie płycej niż pod 30 centymetrową warstwą ziemi, inaczej larwy szrotówka powrócą na kasztanowce. 
	bezwzględnie przestrzegać zasad bezpieczeństwa, tak podczas samego grabienia, jak i podczas poruszania się po drogach. 
	
3. przy okazji akcji grabienia w lokalnej społeczności warto przeprowadzić akcję informacyjną o problemie ze szrotówkiem (happening, informacja-list do rodziców, list do sąsiada, list do lokalnych mediów itp.) z zachętą do grabienia liści także na posesjach prywatnych (tam zgrabione liście można zakopać na głębokość 30 cm lub w zawiązanym worku oddać razem ze śmieciami); 

Więcej informacji: 
www.pomozmykasztanowcom.pl  lub b.sedlak@prezydent.pl