Menu rozwijane

03 listopada 2025

Uczestnicy dorocznej delegacji

                                                                                   Europejskiego Stowarzyszenia Żydów

                                                                                   dla upamiętnienia ofiar nocy kryształowej

 

 

Szanowni Państwo,

z uznaniem przyjmuję inicjatywę upamiętnienia okrutnych, niewyobrażalnych zbrodni dokonanych przez Niemców na terytorium III Rzeszy a następnie w krajach przez nich okupowanych. Pielęgnowanie pamięci o ludobójczej zbrodni Holokaustu popełnionej przez hitlerowców jest niezwykle trudne. Bo przecież gdy poznajemy historię ofiar, nieuchronnie stają nam przed oczami obrazy ich cierpień – obrazy tak straszne, że chciałoby się odwrócić od nich wzrok. Głosząc prawdę o martyrologii prześladowanych Żydów i strzegąc tej prawdy przed próbami zafałszowania, zwłaszcza przed relatywizowaniem winy niemieckich sprawców – stajemy się współczesnymi świadkami piekła Zagłady.

Prawda wymaga odwagi. Ta uniwersalna mądrość wypełnia się szczególną treścią wypowiedziana tutaj, w Krakowie, który niemieccy okupanci uczynili stolicą Generalnego Gubernatorstwa, oraz w Oświęcimiu, gdzie zbudowali największą na świecie fabrykę śmierci – Auschwitz–Birkenau. Stając w tych miejscach, nie potrzebujemy słów. Zastępują je przedmioty, budynki, ulice i dokumenty, na których zbrodniarze odcisnęli piętno swojej nienawiści, rasizmu i nieludzkiego bestialstwa. Jeśli bowiem – jak napisałem – pielęgnowanie pamięci o Holokauście jest niezwykle trudne, to odwiedzanie miejsc, gdzie realizowano demoniczny plan unicestwienia narodu żydowskiego, bywa przeżyciem wprost traumatycznym. Dlatego dziękuję wszystkim, którzy chcąc poznawać prawdę o Shoah, zdobywają się na odwagę, by zobaczyć ślady przeprowadzonej tu przez Niemców eksterminacji.

Dziękuję Państwu za odwiedzenie Polski – naszej Ojczyzny, gdzie 87 lat temu szerokim echem rozeszły się wiadomości z Niemiec o tragicznych i przerażających wydarzeniach Kristallnacht. W listopadzie 1938 roku my, Polacy, z niepokojem obserwowaliśmy wzbierającą falę niemieckiego antysemityzmu. Obrazy brunatnych bojówek na ulicach, wybijania witryn, podpalania domów i synagog odbierano tutaj jako zwiastun nadciągającego terroru i agresji, także wobec naszego kraju i narodu. Tysiące obywateli niemieckich pochodzenia żydowskiego szukały schronienia przed prześladowaniami w Polsce. Część uciekających znalazła je, lecz na krótko – bo już we wrześniu 1939 roku hitlerowcy najechali naszą Ojczyznę. Tutaj zaś niemieccy okupanci zrealizowali metodyczną przemysłową eksterminację Żydów: od uwięzienia w gettach, przez wyniszczenie ich niewolniczą pracą, głodem i chorobami, aż po zbiorowe egzekucje i transporty do obozów śmierci.

Dzisiaj to na nas, Polakach, spoczywa szczególna powinność strzeżenia prawdy i dowodów zbrodni niemieckich oraz dbania o miejsca uświęcone krwią ofiar Holokaustu. Niemieckie obozy, komory gazowe, krematoria, mury ze śladami rozstrzelań – wszystko to są niezabliźnione rany pamięci. Państwa wizyta jest okazją do odczytania raz jeszcze tych świadectw Zagłady, której początkiem i zwiastunem była noc kryształowa na ulicach miast niemieckich i austriackich. Uczestnikom tej dorocznej delegacji życzę odwagi w konfrontacji z pamięcią o losie Żydów oraz nieustępliwości w zabieganiu o prawdę, zwłaszcza o należne uczczenie tragedii sprzed 87 lat – tam, gdzie ona się wydarzyła.

Z poważaniem

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Karol Nawrocki

___________________________________________________

List odczytał Minister Wojciech Kolarski.