Organizatorzy i Uczestnicy
obchodów 84. rocznicy powstania
Narodowych Sił Zbrojnych
w Warszawie

Szanowni Państwo,

serdecznie pozdrawiam wszystkich zgromadzonych na obchodach 84. rocznicy powstania Narodowych Sił Zbrojnych. Łączę się z Państwem w hołdzie dla żołnierzy jednej z największych formacji zbrojnych Polskiego Państwa Podziemnego. Dziękuję Związkowi Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych za pielęgnowanie pamięci o ich walce, ofierze i niezłomnej służbie Rzeczypospolitej.

Przed 84 laty, 20 września 1942 roku, pułkownik Ignacy Oziewicz wydał rozkaz, w którym poinformował o objęciu funkcji pierwszego komendanta głównego Narodowych Sił Zbrojnych. Powstała organizacja, która za swój nadrzędny cel uznawała odzyskanie przez Polskę pełnej niepodległości. Żołnierze NSZ walczyli z niemieckim okupantem, ale dostrzegali też niebezpieczeństwo ze strony nadciągającej Armii Czerwonej – ponownej utraty suwerenności. Wielu z nich po zakończeniu okupacji niemieckiej nie złożyło broni, przeciwstawiając się narzuconemu Polsce systemowi komunistycznemu. Zapłacili za to wysoką cenę. Byli zabijani w walce, skazywani na śmierć, więzieni i prześladowani. Represje dotykały również ich rodziny. Komunistyczne państwo próbowało jednak odebrać im coś jeszcze – dobre imię i należne miejsce w narodowej historii. Przez dziesięciolecia historia żołnierzy podziemia niepodległościowego była zakłamywana, a ich samych przedstawiano w sposób zgodny z interesem władz, przeciwko którym wystąpili.

Przywracanie tej wiedzy jest mi szczególnie bliskie. Przez lata swojej pracy zawodowej miałem zaszczyt uczestniczyć w działaniach służących upamiętnieniu żołnierzy powojennego podziemia niepodległościowego. Współtworzyłem Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL w Warszawie, zasiadałem w Radzie Muzeum Żołnierzy Wyklętych w Ostrołęce. Szczególnym doświadczeniem pozostaje dla mnie przygotowanie uroczystego pogrzebu Danuty Siedzikówny „Inki” i Feliksa Selmanowicza „Zagończyka”. Po 70 latach od wykonania komunistycznych wyroków mogli spocząć z honorami należnymi bohaterom wolnej Rzeczypospolitej.

Właśnie takie chwile pokazują, jak wiele zmieniło się w polskiej świadomości. Powstały poświęcone Żołnierzom Niezłomnym muzea i miejsca pamięci. Odnajdywane i identyfikowane są szczątki ofiar terroru komunistycznego. Bohaterowie podziemia stali się patronami ulic, szkół i instytucji. Ich imiona noszą brygady Wojsk Obrony Terytorialnej, które odwołują się do tradycji i etosu żołnierzy walczących o niepodległość Polski. Pamięć, którą próbowano unicestwić, stała się częścią pamięci państwowej Rzeczypospolitej i tradycji współczesnego Wojska Polskiego.

Dlatego z uwagą przyjmuję pytanie zawarte w tytule dzisiejszej konferencji: „Dlaczego przegrywamy walkę o pamięć”. Jest ono zaproszeniem do ważnej dyskusji o tym, jak skutecznie przekazywać prawdę historyczną następnym pokoleniom. Jestem jednak przekonany, że doświadczenia ostatnich dekad dają nam również powody, aby dostrzegać wielkie zwycięstwa odniesione w tej walce. Nazwiska ludzi skazanych przez władzę komunistyczną na zapomnienie są dzisiaj wypowiadane z szacunkiem, ich szczątki odnajdywane, ich losy badane, a sława ich czynów przekazywana młodym Polakom. Na naszych barkach spoczywa odpowiedzialność za dalszy ciąg tego dzieła. Wolna Polska ma obowiązek pamiętać o tych, którzy nie zgodzili się na niewolę i za prawo Rzeczypospolitej do suwerennego istnienia byli gotowi zapłacić najwyższą cenę. Prawda o nich nie jest wyłącznie sprawą przeszłości. Mówi także o wartościach, na których chcemy budować przyszłość naszego państwa – o patriotyzmie, odwadze, wierności i gotowości do służby Ojczyźnie.

W 84. rocznicę powstania Narodowych Sił Zbrojnych oddaję cześć tym, którzy nie godzili się na zniewolenie Ojczyzny i walczyli o wolną, niepodległą Polskę. Chylę głowę przed poległymi i pomordowanymi żołnierzami NSZ. Wyrażam wdzięczność wszystkim, którzy przez lata przechowywali prawdę o ich losach i którzy dzisiaj przekazują ją kolejnym pokoleniom.

Cześć i chwała bohaterom!
Niech żyje Polska!

Z wyrazami szacunku

Karol Nawrocki
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

____________________________________

List odczytał doradca Prezydenta Piotr Głowacki.