Organizatorzy i Uczestnicy obchodów
343. rocznicy wiktorii wiedeńskiej
oraz 43. rocznicy wizyty św. Jana Pawła II
w Polskim Sanktuarium Narodowym
na Kahlenbergu w Wiedniu

Ekscelencje, Czcigodni Kapłani, Drodzy Rodacy,

w 343. rocznicę odsieczy wiedeńskiej – jednego z najchwalebniejszych zwycięstw w dziejach polskiego oręża – z dumą czcimy pamięć wielkiego wodza i męża stanu, króla Jana III. Oddajemy hołd jego dzielnym podkomendnym, szczególnie husarzom, których szarża stała się symbolem rozstrzygającego uderzenia kawalerii. To za sprawą wiktorii wiedeńskiej nasz władca, niepokonani skrzydlaci jeźdźcy oraz polscy piechurzy i artylerzyści znaleźli się na ustach mieszkańców całej Europy, opiewani w pieśniach, pamiętnikach i malarstwie. Król Jan w liście do żony, Marii Kazimiery, napisał: „Bóg i Pan nasz na wieki błogosławiony dał zwycięstwo i sławę narodowi naszemu, o jakiej wieki przeszłe nigdy nie słyszały”.

Wielka bitwa stoczona na przedpolach Wiednia 12 września 1683 roku była jednym z punktów zwrotnych w historii świata. Zapoczątkowując wówczas odwrót imperium osmańskiego, polscy triumfatorzy ocalili Austrię, Rzeczpospolitą i inne kraje europejskiej christianitas przed wcieleniem do opresyjnego państwa muzułmańskiego – a w dalszej perspektywie otworzyli drogę do zrzucenia tego ciężkiego jarzma przez narody Europy Środkowej i Południowej. Na husarskich pancerzach załamała się fala, która miała zatopić wspaniały gmach chrześcijańskiego Zachodu – kulturę ufundowaną na Ewangelii i Dekalogu, na greckim umiłowaniu prawdy i mądrości oraz na idei sprawiedliwości zawartej w rzymskim prawodawstwie i naukach prawniczych.

Wieki później echem tego triumfu stała się wiktoria warszawska 1920 roku – kiedy polski żołnierz ocalił Europę przed inwazją bolszewickiego, totalitarnego barbarzyństwa. W tradycję tę wpisuje się również ofiarny udział wojsk polskich w zwycięstwie nad zbrodniczym, antyludzkim imperium hitlerowskich Niemiec, a później triumf pokojowej rewolucji Solidarności – ogólnonarodowego ruchu, który rzucił wyzwanie sowieckiemu imperium zła i doprowadził do upadku komunizmu. Duchowy przywódca tego ruchu i całego świata katolickiego, św. Jan Paweł II, odwiedził Polskie Sanktuarium Narodowe na wiedeńskim Kahlenbergu w 300. rocznicę odsieczy wiedeńskiej. Dziękując Bogu i Matce Najświętszej za łaskę tamtego zwycięstwa, papież raz jeszcze przypomniał o historycznym znaczeniu wiktorii wiedeńskiej – o zagrożeniu, z którym mierzyła się ówczesna koalicja państw europejskich.

Dzisiejsza uroczystość rocznicowa jest więc także okazją, by przypomnieć, z jaką troską nasz wielki rodak odnosił się do współczesnej duchowej kondycji Europy, do historycznych i aksjologicznych fundamentów, na których chce ona budować swoją jedność i pomyślną przyszłość. Sądzę, że właśnie w tym miejscu – na wzgórzu, z którego 343 lata temu dowodził król Jan III, w kościele, którym od 120 lat opiekują się polscy księża zmartwychwstańcy – powinny wybrzmieć pytania o szczególnej doniosłości i aktualności. Kim dzisiaj jesteśmy – my, chrześcijanie, Europejczycy, przedstawiciele narodów europejskich? Czy w ogóle – a jeśli tak, to w czym – jesteśmy podobni do obrońców Wiednia z 1683 roku? Co nas łączy – autentycznie i mocno? Co tak naprawdę jest nam drogie? W imię jakich wartości gotowi jesteśmy podejmować wspólną ciężką pracę i ponosić wyrzeczenia, a w imię czego walczyć i narażać życie? Do jakiej przeszłości się odwołujemy – i ku jakiej przyszłości zdążamy?

Ufam, że pogłębiona refleksja nad dziejami naszego kontynentu oraz trzeźwa, pozbawiona ideologicznych uprzedzeń analiza obecnego położenia europejskiej wspólnoty ducha i wartości okażą się zaczynem ożywczych przemian. Wierzę, że będą to zmiany, które zapewnią Europejczykom bezpieczeństwo, pokój społeczny, dynamiczny rozwój i perspektywy odrodzenia – w literalnym tego słowa znaczeniu, odnoszącym się do zastępowalności pokoleń, lecz także w aspekcie duchowym i moralnym oraz na polu kultury, nauki i sztuki, gospodarki i kreatywności. Potrzeba nam odwagi, by znów marzyć i stawiać sobie dalekosiężne cele.

Organizatorom i uczestnikom dzisiejszych uroczystości najserdeczniej dziękuję za upamiętnienie wielkiego zwycięstwa polskiego oręża, polskiego ducha wolności i patriotyzmu. Wielce czcigodnych Księży Biskupów oraz wielebnych Gospodarzy Polskiego Sanktuarium Narodowego na Kahlenbergu gorąco proszę o modlitwę – w intencji Polski i Europy, a także za tych, którzy służą swoim rodakom jako przywódcy państw.

Cześć i chwała zwycięzcom spod Wiednia!
Święci patroni Polski i Europy – orędujcie za nami!

Karol Nawrocki
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

______________________________

List odczytał minister Paweł Szefernaker.