Uczestnicy i Organizatorzy
XIII Kongresu „Polska Wielki Projekt”
w Warszawie

Szanowni Państwo!

Podobnie jak w minionych latach zgromadzili się Państwo, aby omówić najważniejsze wyzwania stojące przed naszym państwem i społeczeństwem – także w kontekście relacji międzynarodowych oraz globalnych trendów cywilizacyjnych. Jestem przekonany, że ta otwarta, twórcza debata po raz kolejny zaowocuje niezwykle interesującymi wnioskami i wskazaniami praktycznymi. Z tych powodów z przyjemnością objąłem honorowy patronat nad XIII Kongresem „Polska Wielki Projekt”.

Hasło tegorocznych obrad, czyli „Suwerenność”, odsyła do szerokiego zakresu zagadnień: od najogólniejszych, tj. odnoszących się do samej definicji tego pojęcia, aż po szereg uwarunkowań geopolitycznych, ekonomicznych, kulturowych i socjologicznych, w jakich funkcjonują państwa współczesne. Ze swej strony chciałbym zawęzić pole tych dociekań do dwóch problemów – najistotniejszych w mojej ocenie z punktu widzenia polskiej racji stanu.

Pierwszy z nich wiąże się z bliskim sąsiedztwem Rosji. Jej inwazja na Ukrainę dobitnie potwierdziła to, co wiedzieliśmy od dawna na podstawie historycznych doświadczeń o imperialnych dążeniach Moskwy. Realizując tę politykę, państwo rosyjskie posługuje się różnymi środkami, takimi jak: specyficznie pojmowane słowianofilstwo, dywersja ideologiczna i podsycanie społecznych antagonizmów, infiltracja agenturalna, korupcja, uzależnianie odbiorców od dostaw ropy i gazu ziemnego na niekorzystnych warunkach kontraktów długoterminowych, zastraszanie środkami propagandowymi i dyplomatycznymi, akty terroryzmu i sabotażu, wreszcie naga siła w postaci wojny hybrydowej lub pełnoskalowej agresji.

Wiele ważnych obserwacji przynosi tu porównanie różnych ścieżek, jakimi po upadku ZSRR podążyły byłe republiki związkowe oraz dawne kraje bloku sowieckiego. Tam, gdzie odpowiednio wcześnie postawiono na pełną suwerenność i radykalnie odrzucono „russkij mir” – zarówno jako obszar dominacji, jak również pewien kaleki model cywilizacyjny – tam obserwujemy stosunkowo najsłabsze wpływy Moskwy. Słowem: konsekwentnie akcentując etos niepodległości i chroniąc suwerenność Rzeczypospolitej, wzmacniamy odporność na całe spektrum nieprzyjaznych działań Rosji. Bo trzeba zaznaczyć, że niektóre z wymienionych środków wpływu były też stosowane przeciw naszej Ojczyźnie. Państwo polskie powinno uczynić wszystko, aby ujawnić kulisy tych operacji.

Drugie zagadnienie związane z tematem obecnego Kongresu to republikański, demokratyczny charakter naszego państwa. Należy chronić wszystkie elementy ustroju, instytucje i urządzenia prawne, które umożliwiają aktywność obywateli lub choćby tylko zachęcają do korzystania z przysługujących każdemu praw i wolności. Należy dbać o wszystko, co stanowi o podmiotowości obywatela. Świadomość członkostwa w politycznej wspólnocie narodu oraz indywidualne poczucie wpływu na bieg spraw publicznych to warunki więzi i identyfikacji z Rzecząpospolitą. Tylko wtedy niezależność państwa i jego status ostatecznej instancji w kwestiach dotyczących obywatela mogą być czymś osobiście ważnym i cennym.

Chcę podziękować wszystkim Państwu za współtworzenie ważnego wydarzenia, jakim jest Kongres „Polska Wielki Projekt”: za jego bogaty, tematycznie zróżnicowany program oraz zebranie w jednym miejscu tylu znakomitych umysłów. Spodziewam się, że odbędą Państwo wiele pasjonujących dyskusji, i niecierpliwie czekam na ich konkluzje. Pragnę również serdecznie pogratulować tegorocznym laureatom Nagrody im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego oraz Medalu „Odwaga i Wiarygodność”. Niech te prestiżowe laury umocnią Państwa przywiązanie do symbolizowanych przez nie idei i wartości. Wszystkich Państwa zachęcam do starań na rzecz doskonalenia i realizacji wielkiego, wspaniałego projektu, któremu na imię Polska – Polska naszych marzeń.

Z wyrazami szacunku

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

______________________________________

List odczytała podczas kongresu Minister Grażyna Ignaczak–Bandych, Szef Kancelarii Prezydenta RP.