Uczestnicy i Organizatorzy inauguracji
uroczystych obchodów stulecia
przyznania Władysławowi Reymontowi
Literackiej Nagrody Nobla
w Lipcach Reymontowskich

Szanowni Państwo!

Władysław Reymont to jeden z najznakomitszych polskich pisarzy. Jego literackie arcydzieło – czterotomowa powieść Chłopi – jest skarbem naszej kultury narodowej. Przyniosła ona autorowi światową sławę. Jesienią minie sto lat od doniosłego, chlubnego dla naszej Ojczyzny wydarzenia, jakim było uhonorowanie pisarza Literacką Nagrodą Nobla w 1924 roku. Szczególne znaczenie miał fakt, że ten prestiżowy laur za wybitne zasługi dla całej ludzkości trafił już po raz drugi – po Henryku Sienkiewiczu – do rąk polskiego twórcy, a po raz pierwszy przyznany został obywatelowi niedawno odrodzonej niepodległej Rzeczypospolitej. Akademia Szwedzka nagrodziła laureata za napisanie „wybitnego eposu narodowego”. Jesteśmy dumni, że uhonorowanie Władysława Reymonta stało się symbolem dokonań kultury polskiej i pozycji międzynarodowej naszego suwerennego państwa.

Cieszę się, że obchody stulecia tamtego wielkiego wydarzenia rozpoczynają się właśnie w Lipcach Reymontowskich. To tutaj toczy się akcja Chłopów, tu jest centrum rzeczywistości, którą potrafił odkryć, docenić i przenieść na karty powieści Władysław Reymont. W tej miejscowości, sięgającej historycznymi korzeniami aż XIV wieku, a także w pobliskiej okolicy, pisarz mieszkał przez pięć lat. Był wnikliwym obserwatorem życia gromady: poznawał z bliska wysiłek rolników, zachwycał go łowicki folklor, chłonął wiejskie tradycje, zwyczaje i obrzędy. Na tym oparł swoją powieść – na miarę dzieł Homera i Szekspira – której bohaterami nie są jednak władcy i wodzowie, lecz lud, ukazany w całym bogactwie swego człowieczeństwa.

Książka przedstawiająca zespolenie ludzi z naturą i wielką godność chłopskiego trudu, odegrała i ciągle odgrywa ogromną rolę w kulturze polskiej oraz światowej. Jej poruszające przesłanie jeszcze bardziej spopularyzował znakomity serial telewizyjny i obraz kinowy, wyreżyserowane przez Jana Rybkowskiego, z udziałem wybitnych polskich aktorów oraz samych mieszkańców Lipiec. Także niedawno zrealizowany film animowany potwierdził, jak wielkie pokłady artystycznego piękna i fundamentalnych wartości zawiera powieść Władysława Reymonta. Zwłaszcza jedna z głównych postaci – dumny gospodarz Maciej Boryna – na zawsze pozostanie symbolem emancypacji polskiej wsi i jej historycznych zasług dla rozwoju naszego narodu.

Serdecznie dziękuję władzom samorządowym i mieszkańcom Lipiec, nazwanych Reymontowskimi dla podkreślenia wyjątkowości tej wsi, za pieczołowite pielęgnowanie Państwa dziedzictwa. Tutaj pamięć o pierwszym nobliście niepodległej Polski i wspaniały skarb lokalnej tradycji przekazywane są z pokolenia na pokolenie. Pięknym tego przykładem jest dorobek Amatorskiego Zespołu Regionalnego im. Władysława Reymonta, istniejącego od 1932 roku. Doniosłym przeżyciem było dla Państwa także uhonorowanie pisarza pośmiertnie Orderem Orła Białego w 2018 roku – w ramach obchodów stulecia odrodzenia się naszej wolnej Ojczyzny. Chciałem tym aktem uczcić wielkiego twórcę kultury, zasłużonego dla naszej suwerenności na równi z wybitnymi mężami stanu i bohaterami walk zbrojnych. Jestem przekonany, że przyczynią się do tego także rozpoczynające się obchody jubileuszu stulecia przyznania Władysławowi Reymontowi Literackiej Nagrody Nobla. Życzę Państwu wielu wspaniałych przeżyć podczas dzisiejszego świętowania.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

_________________________________________________

List odczytał Doradca Prezydenta RP Tadeusz Deszkiewicz.