Organizatorzy oraz Uczestnicy
25. Konferencji GAZTERM
w Międzyzdrojach  

Szanowni Państwo!

Z zainteresowaniem obserwuję rozwój debaty branży gazowniczej w Międzyzdrojach, która w ciągu ćwierćwiecza ewoluowała do rangi znaczącego wydarzenia dla branży energetycznej w Polsce oraz w całym regionie Europy Środkowo–Wschodniej – miejsca spotkań przedstawicieli świata biznesu, polityki i administracji publicznej. Cieszę się, że po raz kolejny mogę objąć GAZTERM honorowym patronatem.

Tegoroczna, jubileuszowa edycja, która odbywa się w czasie głębokiego kryzysu geopolitycznego implikującego szereg wyzwań dla polityki bezpieczeństwa i gospodarek narodowych, jest dobrą okazją do dyskusji nad stanem oraz wizją rozwoju systemu dostaw gazu ziemnego do naszego regionu.

Dziś, w momencie haniebnej zbrojnej napaści Rosji na Ukrainę, po całkowitej utracie zaufania do rosyjskich dostawców gazu oraz w świetle aktualnej wiedzy na temat rosyjskich zakulisowych prób destabilizacji bezpieczeństwa energetycznego Unii Europejskiej, nie musimy już nikogo przekonywać do konieczności dywersyfikacji dostaw gazu. Smutne jest to, że potrzebowaliśmy wojny, by przestano pytać, czy faktycznie jest to potrzebne.

Polska, wraz z państwami naszego regionu, od dawna ostrzegała, że prowadzone przy współudziale Rosji inwestycje infrastrukturalne w Europie mogą być przez nią wykorzystane do szantażu i nacisków. Niestety, część naszych partnerów należących do Wspólnoty, zdawało się nie dostrzegać tego ryzyka. Potrzebowaliśmy aż 18 lat – bo tyle jesteśmy już członkami Unii Europejskiej – by nasza ocena gazu rosyjskiego jako „nośnika zagrożenia” trafiła do głównego dyskursu. Potrzebowaliśmy dwóch kryzysów gazowych, wieloletnich monopolistycznych praktyk Gazpromu, dwóch fatalnych w skutkach projektów Nord Stream 1 i Nord Stream 2, by stopniowo przekonać Unię Europejska do rozwiązań pozwalających nam skuteczniej bronić się przed wykorzystywaniem gazu jako broni.

Ta broń wykorzystywana jest dziś przez Rosję przeciw Europie i jej jedności. Świadczą o tym ostatnie działania odcinające dostawy gazu do Polski i Bułgarii, a wcześniej do Ukrainy i Mołdawii. Już nie słychać głosów o tym, że Rosja to „wiarygodny partner” i „rzetelny dostawca” oraz że współpraca z nim ma wymiar czysto rynkowy.

To, że dziś jesteśmy w stanie pewnie poradzić sobie z odcięciem przez Kreml dostaw gazu ziemnego znacznie lepiej, niż wiele zachodnich państw Unii Europejskiej, to efekt prowadzonej od lat polityki dywersyfikacji źródeł dostaw gazu. Przekonaliśmy się, że obrana przez Polskę strategia sprawdziła się. Kończy się kontrakt jamalski, ruszają dostawy gazociągiem Baltic Pipe, zwiększa się przepustowość terminala LNG im. śp. Lecha Kaczyńskiego w Świnoujściu, w planach jest uruchomienie jednostki FSRU w Zatoce Gdańskiej.

5 maja, wspólnie z Prezydentami Litwy i Łotwy oraz unijną Komisarz ds. Energii, dokonaliśmy oficjalnego otwarcia interkonektora gazowego pomiędzy Polską a Litwą. Dzięki temu połączeniu Polska uzyskała dostęp do terminala LNG w Kłajpedzie, państwa bałtyckie zaś – do unijnego rynku gazu. W najbliższym czasie spodziewamy się uruchomienia podobnego połączenia gazowego ze Słowacją. Liczę też na wznowienie prac nad gazociągiem pomiędzy Polską a Czechami.

Dzięki powyższym inwestycjom jesteśmy dziś w awangardzie państw unijnych pod względem wysokiego poziomu bezpieczeństwa energetycznego. Jednak projekty te to zdecydowanie coś więcej, niż tylko infrastruktura odbiorcza i przesyłowa. Jest to wyraźny symbol tego, jak ważna jest współpraca regionalna, której praktyczny wymiar materializuje się w ramach Inicjatywy Trójmorza.

Projekt szerszej współpracy trójmorskiej obejmuje także Ukrainę. Perspektywicznie staramy się uwzględniać w tej koncepcji również Mołdawię. Cieszy mnie, że po raz kolejny konferencja GAZTERM stanowi okazję do omówienia możliwości współpracy regionalnej – nie tylko w wymiarze infrastrukturalnym, lecz także w zakresie pozostałych aspektów rynku gazu. 

Jestem przekonany, że zainicjowanie szerszej współpracy między operatorami infrastruktury gazowniczej oraz wzmocnienie potencjału handlowego w postaci dalszego rozwoju giełdy energii,  mogą przynieść wiele korzyści dla rynku gazu w naszej części Europy. Lata przemyślanej i konsekwentnie wdrażanej strategii bezpieczeństwa gazowego sprawiły, że Polska może zacząć odgrywać rolę regionalnego hubu gazowego.

Dziękując Państwu za z wkład w budowę tego potencjału, życzę owocnych rozmów podczas konferencji w Międzyzdrojach.

Z wyrazami szacunku i sympatii
 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

List został odczytany przez Pawła Czerwińskiego, Doradcę Prezydenta RP.