Menu rozwijane

23 maja 2022

 

Organizatorzy i Uczestnicy obchodów 75–lecia

Żydowskiego Instytutu Historycznego

im. Emanuela Ringelbluma w Warszawie

 

ENGLISH VERSION>>

Panie i Panowie!

Serdecznie pozdrawiam wszystkich zgromadzonych na obchodach 75–lecia Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelbluma. Słowa szczególnego powitania kieruję do licznych znamienitych gości zagranicznych, przybyłych na międzynarodową konferencję naukową, która uświetnia jubileusz.

Z tej okazji składam gratulacje oraz wyrazy najwyższego uznania i wdzięczności dyrekcji, pracownikom i współpracownikom tej placówki, której znaczenia dla dziedzictwa, nauki i kultury polskiej i światowej nie sposób przecenić. Dziękuję Państwu za opiekę nad zabytkami i dokumentami przeszłości, za wysiłek badawczy, edukacyjny i popularyzatorski. Dziękuję za to, że są Państwo wspaniałymi kustoszami pamięci, a Instytut skarbnicą wiedzy o życiu społecznym, politycznym i religijnym Żydów polskich. Wreszcie, dziękuję za ogromnie ważny wkład we współczesne odrodzenie społeczności żydowskiej w naszej Ojczyźnie.

Z głębokim wzruszeniem wspominam spotkanie z Państwem przed pięcioma laty podczas otwarcia wystawy stałej „Czego nie mogliśmy wykrzyczeć światu”, prezentującej działalność konspiracyjnej grupy „Oneg Szabat”. Ukryte, a po wojnie wydobyte dosłownie spod ziemi zbiory i opracowania patrona ŻIH i jego współpracowników stanowią fundament, na którym opiera się idea i etos Instytutu, chociaż tradycje placówki sięgają jeszcze dalej wstecz – do czasów przedwojennych, kiedy w tym gmachu, który sąsiadował wtedy z Wielką Synagogą na Tłomackiem, działały Główna Biblioteka i Instytut Nauk Judaistycznych.

Świątynia – zapisana złotymi zgłoskami w historii wspólnych zmagań Żydów i Polaków o zachowanie tożsamości i odzyskanie naszego niepodległego państwa – została zburzona przez Niemców. Holocaust pochłonął niemal wszystkich żydowskich mieszkańców stolicy i całej Rzeczypospolitej. To bezprecedensowe w dziejach świata ludobójstwo będzie zawsze budzić grozę i przerażenie. Ale hitlerowcy nie zdołali zgładzić pamięci i prawdy. Dzięki takim bohaterom, jak doktor Ringelblum, dowody zbrodni przetrwały i posłużyły w powojennych śledztwach i procesach; są też przedmiotem prowadzonych do dziś badań. I przetrwał także ten budynek – niemy świadek zagłady getta, barbarzyństwa okupantów, heroizmu ginących i epopei ocalonych, którzy uniknęli eksterminacji w niemieckich fabrykach śmierci.

Raz jeszcze gratulując jubileuszu wszystkim współtwórcom i przyjaciołom Żydowskiego Instytutu Historycznego, z serca życzę, aby za sprawą Państwa służby miejsce to pozostało już na zawsze jednym z głównych ośrodków tradycji i pamięci, a zarazem współczesności Żydów w Polsce.

Niech przeszłość – zarówno ta tragiczna z lat wojny, jak i dalsza, związana z wielowiekową obecnością Żydów na ziemi Polin – spotyka się tu nadal z zainteresowaniem i uwagą zwłaszcza młodych pokoleń. Bo to ci ludzie, którzy często dopiero tutaj odkrywają własne korzenie, tworzyć będą przyszłość społeczności żydowskiej w Rzeczypospolitej.

Z wyrazami szacunku, 

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Andrzej Duda