Uczestnicy i Organizatorzy
uroczystych obchodów jubileuszu stulecia
Związku Polaków w Niemczech
w Ambasadzie RP w Berlinie

Szanowni Uczestnicy obchodów
jubileuszu stulecia Związku Polaków w Niemczech!
Drodzy Rodacy i Przyjaciele Polski!

Sto lat temu, 27 sierpnia 2022 roku, tu, w Berlinie, utworzony został Związek Polaków w Niemczech. To jedno z ważniejszych wydarzeń w historii polskiej emigracji. Było ono nie tylko symbolicznym, ale też praktycznym wyrazem narodowej dumy, przywiązania do polskości oraz rosnących aspiracji założycieli i członków tego szacownego zrzeszenia – żyjących w środowisku Polakom niechętnym, a w latach 30. i 40. ubiegłego wieku wręcz wrogim i niebezpiecznym. Kwintesencją patriotycznej postawy działaczy Związku był sformułowany przez nich zbiór zasad znany jako „Pięć prawd Polaka” oraz znak tej organizacji. Rodło zastąpiło bowiem zakazane przez niemieckich nazistów polskie godło i barwy narodowe. Tym samym w kraju nad Renem wielu naszych rodaków zjednoczyło się wokół emblematu przedstawiającego królową polskich rzek oraz Kraków. Rodło pozostaje ważnym i otaczanym czcią znakiem, symbolem nieustępliwości, ofiarności i odwagi tych Polaków w Niemczech, którzy pragną strzec swojej narodowej tożsamości oraz upominać się o należne im prawa.

Z okazji dzisiejszego jubileuszu składam wyrazy głębokiego szacunku i uznania tym, którzy działając w szeregach Związku solidarnie wspierali swoich rodaków niechcących wyrzec się mowy, kultury, tradycji, wiary i wartości przodków. Z podziwem myślę o inwencji i determinacji, z jakimi pomagali tworzyć oraz rozwijać działalność m.in. Centralnego Banku Spółdzielczości Polskiej w Berlinie, Związku Spółdzielni Polskich w Niemczech, Związku Akademików Polskich w Niemczech, Związku Polskich Towarzystw Szkolnych czy Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech, a do tego licznych zespołów folklorystycznych i drużyn sportowych. Chylę czoła przed zasługami redaktorów prasowego organu Związku „Polak w Niemczech” oraz polskich czasopism regionalnych, takich jak „Dziennik Berliński” i „Gazeta Olsztyńska”. Cennym osiągnięciem Związku było też utworzenie – z jego inicjatywy – Związku Mniejszości Narodowych w Niemczech, mającego reprezentować organizacje nie tylko Polaków, ale też Serbołużyczan, Duńczyków, Fryzów i Litwinów. Obecnie Związek Polaków w Niemczech stara się nawiązywać do tych pięknych tradycji. Wspiera o szkolnictwo polskie, zabiega o odpowiednie miejsce nauczania języka polskiego w niemieckim systemie szkolnictwa powszechnego, podnosi kwestie właściwego upamiętnienia martyrologii polskiej oraz przywrócenia Polakom statusu mniejszości narodowej i należnego odszkodowania za skonfiskowany w roku 1940 majątek wielkiej wartości.

Ufam, że historia i najważniejsze osiągnięcia Związku będą inspirować i motywować nie tylko Polaków w Niemczech, ale też wszystkich, którzy myślą, mówią i czują po polsku, bez względu na to, w jakim zakątku świata przyszło im żyć. Nadto dobre sąsiedztwo oraz przyjazna współpraca między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec to obopólne życzenie obu naszych krajów – dlatego trzeba je nieustannie wypełniać istotną treścią. Sądzę, że Związek Polaków w Niemczech może i powinien odegrać tu ważną, pozytywną rolę.

Na ręce obecnych tu przedstawicieli władz Związku przekazuję uroczyste, jubileuszowe gratulacje wszystkim jego członkom. Życzę Państwu niesłabnącej radości i dumy z bycia Polakiem, satysfakcji z efektów Państwa ogromnie potrzebnej pracy społecznej oraz wszelkiej pomyślności osobistej. Gorąco pozdrawiam Państwa, Państwa rodziny i bliskich oraz wszystkich moich rodaków osiadłych w Niemczech. Wszystkiego dobrego!

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

____________________________________

List odczytał Sekretarz Stanu w KPRP Andrzej Dera.