Uczestnicy i Organizatorzy
uroczystych obchodów
39. rocznicy powstania NSZZ „Solidarność”
i 38. rocznicy strajku w Żyrardowie
Szanowni Państwo!
Każda kolejna rocznica narodzin NSZZ „Solidarność” to nie tylko przypomnienie przełomowych kart naszej najnowszej historii, to również przywołanie wielkiego solidarnościowego etosu. Etosu, który połączył polskie serca, sumienia i umysły, a dzisiaj jest fundamentem naszej wolności i niepodległości. W te dni, w których wspominamy Polski Sierpień i jego dokonania, myślimy jednocześnie o tym wszystkim, co daje ludziom i narodom wewnętrzną moc do odnoszenia dziejowych zwycięstw. Łączę się serdecznymi myślami z wszystkimi zgromadzonymi na dzisiejszej uroczystości w Żyrardowie. Pragnę Państwu gorąco podziękować za pielęgnowanie pamięci o naszej historii, a także za świadectwo patriotyzmu i deklarację zasadniczych wartości, którym dają Państwo wyraz uczestnicząc w tych ważnych obchodach.
Mieszkańcy Żyrardowa i pracownicy żyrardowskich przedsiębiorstw mają szczególne prawo, aby czuć się współtwórcami dziejowych przemian w naszej Ojczyźnie. Strajk w Żyrardowie, który trwał od 12 października do 4 listopada 1981 roku, był dramatycznym wydarzeniem o wielkim znaczeniu. Wpisywał się on zarazem w chlubną tradycję żyrardowskich protestów, podejmowanych w latach zaborów w imię wolności i sprawiedliwości. Jesienią 1981 roku Żyrardów rzucił wyzwanie komunistycznej autorytarnej władzy. Był to akt gniewu, odwagi i determinacji, wynikający z obywatelskiej postawy, a także z przyczyn wręcz egzystencjalnych.
Na szczególne podkreślenie zasługuje to, że bardzo istotnymi bohaterkami tamtego protestu były kobiety – prządki z żyrardowskich fabryk, które sprzeciwiły się niemal głodowym warunkom życia w ówczesnej PRL-owskiej rzeczywistości. To właśnie przede wszystkim na kobietach, obciążonych pełną wysiłku, nisko płatną pracą, spoczywała misja prowadzenia domu i nakarmienia rodziny. Nie można wtedy jednak było nabyć podstawowej żywności, kartkowe przydziały okazywały się bez pokrycia. Wśród pracownic i ich dzieci pojawiły się objawy niedożywienia.
Strajk, który objął wiele zakładów w Żyrardowie oraz w pobliskim Mszczonowie, był wielkim krzykiem oburzenia, skierowanym przeciwko złej woli i kłamstwom aroganckiej władzy. Wsparciem dla tej pełnej determinacji walki stała się solidarnościowa akcja w skali ogólnopolskiej. W ostatecznym efekcie protestującym udało się wymusić pewną poprawę w zaopatrzeniu. Do dzisiaj żyrardowski strajk pozostaje jednym z pamiętnych wydarzeń w zmaganiach naszego narodu o poszanowanie ludzkiej podmiotowości, o prawa pracownicze, o wolność i godne życie.
Cieszę się, że ważnym elementem tych rocznicowych obchodów staje się dzisiaj odsłonięcie muralu, poświęconego walce żyrardowskich kobiet i jednocześnie upamiętniającego dokonania wielkiego ruchu NSZZ „Solidarność”. Raz jeszcze dziękuję wszystkim inicjatorom, organizatorom i uczestnikom uroczystości w Żyrardowie. Proszę przyjąć wyrazy szacunku i uznania za kultywowanie patriotycznych tradycji i przekazywanie ich młodszym pokoleniom.
Serdecznie wszystkich Państwa pozdrawiam.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda
List odczytał reprezentujący Prezydenta podczas uroczystości minister Błażej Spychalski.