Szanowny Panie Prezydencie – Drogi Gitanasie,
Szanowni Panowie Generałowie,
Szanowni Państwo Ministrowie,
Oficerowie, Żołnierze,
Wszyscy Przybyli Goście,
Szanowni Państwo!
Bardzo się cieszę z tego, że teraz, dosłownie po kilku chwilach od wizyty po stronie polskiej, spotykamy się po stronie litewskiej naszej wspólnej granicy. Tak jak Pan Prezydent przed chwilą powiedział – cały czas na przesmyku suwalskim, czyli właśnie na odcinku granicy europejskiej pomiędzy Polską a Litwą; tym razem wewnątrzeuropejskiej, bo przecież jest to granica, która jest wewnątrz Unii Europejskiej.
Ale – co ważne, proszę Państwa – jest rzeczywiście granicą szczególną i granicą o charakterze strategicznym. Dlatego że zarówno po jej prawej, jak i lewej stronie mamy granice z państwami, które są poza Unią Europejską: z jednej strony mamy Białoruś, z drugiej – Rosję, czyli okręg kaliningradzki. I dlatego w NATO mówi się, że ta granica, tutaj właśnie, i ten obszar Unii Europejskiej, ten obszar NATO ma charakter strategiczny i szczególny – właśnie nazywany jest przesmykiem suwalskim.
Może Cię zainteresować Prezydenci Polski i Litwy na przesmyku suwalskim Wypowiedź podczas wizyty na przesmyku suwalskim w SzypliszkachTo jest jeden z tych tematów, które w czasie szczytu NATO w Madrycie często były poruszane. W jaki sposób przesmyk suwalski powinien być zabezpieczony? Otóż chcemy z Panem Prezydentem swoją obecnością dzisiaj podkreślić, że właśnie ten przesmyk suwalski jest zabezpieczony i będzie zabezpieczony jeszcze lepiej.
To jest właśnie ta ciężka praca na kolejne miesiące, o której Pan Prezydent przed chwilą mówił w związku także z postanowieniami szczytu NATO w Madrycie – z przyszłym zwiększeniem tutaj obecności i aktywności wojskowej w tej części wschodniej flanki NATO; poprzez niedługo obecność dowództwa 5 Korpusu armii Stanów Zjednoczonych w pobliżu, w Polsce; wreszcie, proszę Państwa, przez to, że jest nowa koncepcja strategiczna NATO, która rzeczywiście w ciągu tych najbliższych miesięcy, a potem lat będzie cały czas wdrażana.
Ale dzisiaj przede wszystkim chcemy podkreślić z Panem Prezydentem – bo uśmiechaliśmy się, wchodząc tutaj na spotkanie, na prezentację militarną – że mamy do czynienia z takim lustrzanym odbiciem. Spotykamy się po dwóch stronach granicy, witaliśmy się i z przedstawicielami władz, i przedstawicielami dowództwa wojskowego, brygad, i przedstawicielami sił sojuszniczych, którzy są na tym terenie tutaj, po polskiej stronie.
Zaczynało się od polskich generałów, po tej stronie zaczynało się od generałów i pułkowników armii litewskiej – ale cały czas te same twarze. To jest właśnie ten niezwykle ważny element: że to jest to samo wojsko współpracujące ze sobą na co dzień, to są ci sami sojusznicy, którzy tutaj przemieszczają się z jednej strony granicy na drugą, którzy cały czas patrolują, czuwają nad bezpieczeństwem tej części terytorium sojuszniczego, tej części także terytorium obu naszych krajów.
To jest właśnie realizacja tego, co tak bardzo mocno podkreślał niedawno w Warszawie Prezydent Stanów Zjednoczonych Joe Biden: że art. 5 [traktatu północnoatlantyckiego] absolutnie będzie egzekwowany. W przypadku jakiejkolwiek napaści na którekolwiek z państw NATO art. 5, czyli kolektywna obrona, będzie realizowany w sposób konsekwentny.
A dodatkowo szczyt NATO w Madrycie bardzo mocno podkreślił – właśnie m.in. w nowej koncepcji strategicznej NATO – że broniony będzie każdy centymetr, dosłownie każda piędź ziemi krajów sojuszniczych. Czyli nie będzie tak, że wojska NATO będą dopiero gdzieś przybywały – nie. Właśnie w tych newralgicznych miejscach będą obecne. I tutaj wojska NATO są obecne – w tej bardzo ważnej, strategicznej części Europy Środkowej, którą jest wspólne terytorium Polski i Litwy, poprzez właśnie tę naszą granicę, która dosłownie jest tuż–tuż stąd.
Przejazd z poprzedniego miejsca naszego spotkania tutaj, na Litwę, to było niecałe pół godziny, a więc to tylko drobny odcinek, tylko kilkadziesiąt kilometrów. I cały czas, proszę Państwa, jesteśmy właśnie na tym obszarze, który znajduje się pod specjalnym, szczególnym protektoratem i szczególną ochroną Sojuszu Północnoatlantyckiego. Ta szczególna piecza Sojuszu będzie rozbudowywana.
To właśnie przekształcenie tego Enhanced Forward Presence, które dzisiaj jest i na Litwie, i w Polsce tutaj, blisko tej granicy, w Enhanced Forward Defence – poprzez wzmocnienie także tych sił szybkiego reagowania NATO z obecnych 40 tys., zgodnie z postanowieniami szczytu NATO w Madrycie, do 300 tys., a więc do ogromnej siły, a w efekcie – przekształcenia batalionowych grup bojowych w grupy brygadowe, czyli znaczący wzrost potencjału, a także szybkości interwencyjnej w efekcie całego Sojuszu, gdyby rzeczywiście jakiekolwiek zagrożenie wystąpiło.
Jesteśmy tutaj z Panem Prezydentem po to, żeby podkreślić, że to jest właśnie obszar bezpieczny. Że wszelkie dyskusje na temat, czy przesmyk suwalski jest rzeczywiście rejonem zagrożonym, czy nie… Proszę Państwa, przede wszystkim jest rejonem bezpiecznym. Właśnie dlatego, że wojska polskie i litewskie wzmocnione poprzez obecność wojsk sojuszniczych są tutaj cały czas – przez 24 godziny na dobę pełnią swoją służbę w stanie wysokiej gotowości.
To jest wymóg współczesności zwłaszcza wobec rosyjskiej agresji na Ukrainę, zwłaszcza w sytuacji, kiedy w tej chwili na Białorusi są cały czas obecne wojska rosyjskie do tego stopnia, że właściwie można już mówić, że jest to po prostu kolejny rosyjski okręg wojskowy czy też już zwykła część Zachodniego Okręgu Wojskowego Rosji.
Tak czy siak – tu jest obszar będący częścią Sojuszu Północnoatlantyckiego, tu – na ziemi polskiej i litewskiej, w tej części Europy – są wojska NATO. Ta ziemia jest strzeżona przez najsilniejszy sojusz obronny na świecie. I – co bardzo mocno chcemy podkreślić z Panem Prezydentem – ta ziemia jest bezpieczna.
I to jest dzisiaj także wymiar naszej tutaj wspólnoty Unii Europejskiej i świetnego dziś sąsiedztwa polskiego i litewskiego, współpracy naszych państw i narodów – i bilateralnej, i w obrębie Unii Europejskiej, i w obrębie NATO, przy wsparciu naszych sojuszników.
Dziękuję.