Szanowna Pani Minister,
Szanowni Panie i Panowie Ministrowie,
Panie i Panowie Dyrektorzy,
Panie i Panowie Profesorowie,
Wszyscy Dostojni Przybyli Goście!
Nie ma – niestety – z nami dzisiaj Pani Profesor Ewy Marcinowskiej–Suchowierskiej, ale myślę, że bardzo się cieszy, podobnie jak ja się cieszę. Wspomnę tylko, jak już kiedyś mówiłem, że historia przygotowania tej ustawy jest – śmiało można powiedzieć – bardzo długa. Bo zaczęła się w 2017 roku właśnie od spotkania, które mieliśmy w Pałacu Prezydenckim z Panią Profesor i z Panem Ministrem Markiem Balickim. I wtedy właśnie po raz pierwszy rozmawialiśmy, i wtedy po raz pierwszy usłyszałem od nich o tej bardzo pilnej, niezwykle palącej potrzebie: stworzenia takiej specjalnej regulacji, na mocy której możliwa będzie do stworzenia sieć opieki geriatrycznej w Polsce. Wtedy też czarno na białym zobaczyłem te dane, jak sytuacja wyglądała na tamten moment i jak ona będzie wyglądała w przyszłości.
Dzisiaj – po czterech latach od tamtego momentu – już mogliśmy powiedzieć, że w Polsce osób w wieku 75+ jest 2 mln 700 tys., to 7 proc. obywateli, w większości kobiety. I że będzie ich przybywało. Co do tego nie ma żadnych wątpliwości. Eksperci szacują, że w 2040 roku będzie to ok. 14 proc. obywateli, a w 2050 roku będzie to 16,5 proc. obywateli. Uśmiecham się, bo w 2050 roku i ja będę do nich należał, jeżeli dane mi będzie dożyć do tego momentu. Ale – proszę Państwa – to tylko obrazuje sytuację: dziś 7 proc., będzie 16,5 proc., w perspektywie zbliżających się, no prawie 40 lat, ale mimo wszystko. Ktoś powie „aż 40”, a ktoś powie „w gruncie rzeczy tylko 40”. Więc jeżeli chodzi o rozwój opieki medycznej, jeżeli mamy sprawę załatwiać systemowo, z całą pewnością to rozwiązanie systemowe wdrażać trzeba już dzisiaj.
Nie ma żadnych wątpliwości, że do tej pory opieki geriatrycznej – tej specjalnej, dedykowanej, specjalistycznej – jest w Polsce za mało. To zaledwie 64 oddziały geriatryczne na cały kraj. Jeżeli podzielimy to na województwa, wychodzą zaledwie cztery oddziały na województwo. A wystarczy dodać, że nie ma równego podziału; tylko w jednym z województw – dokładnie w woj. śląskim – jest np. 10 takich oddziałów, ale w innym województwie są tylko dwa. Z całą pewnością więc nie jest to liczba oddziałów, która wystarczałaby, aby tę opiekę geriatryczną w pełnym zakresie zapewnić.
A poza tym – proszę Państwa – krótko: nie chodzi tylko i wyłącznie o to, by były geriatryczne oddziały szpitalne, czyli aby były łóżka geriatryczne przewidziane dla pacjentów, którzy będą poddawani najczęściej całodobowej opiece. Wręcz przeciwnie – chcielibyśmy, żeby tej całodobowej opieki było jak najmniej. A żeby tej całodobowej opieki było jak najmniej, potrzebny jest nam program, który będzie programem prowadzenia osób w wieku seniorskim poprzez zdrowe życie. Taki, który będzie im umożliwiał sprawność, jak dłużej normalne funkcjonowanie, jak najdłuższą samodzielność i jak najdłużej zdrowie. W istocie więc potrzebna jest taka opieka, która będzie miała wymiar codzienny.
Stąd pojawił się problem i pomysł stworzenia czegoś, co nazwaliśmy Centra 75+; pomysł specjalnych centrów, w których będzie możliwość przede wszystkim odbywania konsultacji właśnie dla osób, które są seniorami, które takich konsultacji potrzebują. O potrzebie tych konsultacji będą decydowali lekarze podstawowej opieki, lekarze pierwszego kontaktu. Ale już oni będą kierowali właśnie do Centrum 75+. W Centrum 75+ będą koordynatorzy opieki geriatrycznej, będą także i konsultanci. W związku z powyższym będzie tam rzeczywiście możliwość uzyskania – z jednej strony – opieki, ale z drugiej strony – także porady, a także i dodatkowo jeszcze rehabilitacji. Tego wszystkiego, co na tym podstawowym, bazowym poziomie jest potrzebne.
I dopiero tam będzie zapadała decyzja o tym, czy ktoś powinien być skierowany do leczenia szpitalnego, takiego, które wymaga przebywania w placówce ochrony zdrowia przez dłuższy czas. Chcemy, żeby takich centrów było jak najwięcej. Mamy nadzieję, że już wkrótce, w ramach funkcjonowania ustawy w ciągu pierwszych kilku lat powstanie takich centrów na terenie Polski ponad 300. Koordynowane będą wojewódzko, ale tworzone będą na poziomie powiatów, tak aby zapewnić do tych centrów jak największą dostępność.
Spotykamy się tutaj, w Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego. Pan Dyrektor tutaj mówił skromnie, ja powiem tak: złoty, a skromny. Miejsce, gdzie kształci się lekarzy, gdzie doskonali się lekarzy, a gdzie przede wszystkim, proszę Państwa – przede wszystkim! – będą kształceni właśnie na podstawie specjalnego programu, który w tej chwili jest na ukończeniu w opracowaniu, właśnie nie kto inny, tylko koordynatorzy opieki geriatrycznej. To tutaj, w tym miejscu to kształcenie będzie się odbywało. Więc podpisanie ustawy następuje absolutnie w miejscu adekwatnym, które znakomicie kształci kadry medyczne właśnie w zakresie specjalistycznym takiej opieki, jaka jest potrzebna.
Proszę Państwa, ogromnie się cieszę i dziękuję wszystkim, którzy przyczynili się do realizacji tej ustawy. Dziękuję Pani Profesor, Dziękuję Panu Ministrowi Markowi Balickiemu, ale dziękuję również Narodowej Radzie Rozwoju, dziękuję – kiedyś Sekcji Ochrony Zdrowia – dzisiaj Radzie ds. Ochrony Zdrowia, na czele której stoi Pan Profesor Piotr Czauderna, bo to właśnie ta grupa ekspertów pracujących wraz ze mną w Kancelarii Prezydenta pracowała nad tymi rozwiązaniami wspólnie z Ministerstwem Zdrowia, wspólnie z Narodowym Funduszem Zdrowia. I to jest – można powiedzieć w związku z tym – wspólne dzieło.
Ktoś powie: „No, bardzo długo trwała ta praca”. Bardzo długo trwała ta praca, dlatego że ona faktycznie wymagała bardzo kompleksowego podejścia. I nie ukrywam – tak, zajęła sześć lat, bo było ogromnie wiele dyskusji. Szliśmy w jednym kierunku, zatrzymywaliśmy się, czasem trzeba było zrobić kilka kroków wstecz, wprowadzić inne rozwiązania. Chcieliśmy, żeby system mógł się rozwijać stopniowo. Pojawiło się wiele dyskusji, wiele zarzutów: „Dlaczego 75+? Dlaczego nie 65+?”. Mówiliśmy: „Spokojnie, trzeba zobaczyć, w jaki sposób system będzie funkcjonował”.
To nie chodzi o to, żeby nagle rzucić się na wielkie zadanie, gdzie liczba osób idzie w wielkie miliony, które podlegałyby systemowi. A tak byłoby, gdybyśmy mieli Centra 65+, to jest dzisiaj ponad 9 mln osób, potencjalnych pacjentów. A więc to byłby bardzo duży zakres. 75+ powtarzam: to w tej chwili mniej niż 3 mln obywateli. I jesteśmy w stanie z całą pewnością na tym poziomie zacząć z powodzeniem tak, aby te centra funkcjonowały.
Mamy nadzieję, że w ciągu kilku lat możliwe będzie obniżanie tej granicy. Tak jak dzieje się to w wielu przypadkach. Tak jak choćby ostatnio obniżyliśmy pulę wiekową dostępu do darmowych leków z 75+ na 65+, bo okazało się to możliwe. Po przeanalizowaniu funkcjonowania tego programu, po dokonaniu dodatkowych jeszcze analiz i wyliczeń jest to realne. Liczę na to bardzo, że dokładnie w ten sam sposób będzie tutaj, jeżeli chodzi o Centra 75+. O tę szczególną opiekę geriatryczną.
Bardzo jeszcze raz Państwu dziękuję za pracę. Wierzę w to, że to będzie nowa jakość w polskiej ochronie zdrowia, zupełnie nowy element, który rzeczywiście pomoże osobom, które wchodzą w wiek seniorski, aby były z nami jak najdłużej. Aby mogły nie tylko żyć jak najdłużej, aby mogły także jak najdłużej funkcjonować. To jest bardzo specjalne miejsce, dobre miejsce. Tutaj kiedyś – przed wielu laty – powstał pierwszy w Polsce, a trzeci w Europie Uniwersytet Trzeciego Wieku, który z powodzeniem funkcjonuje do dzisiaj. Wierzę w to, że także i ci eksperci do spraw opieki geriatrycznej, koordynatorzy znajdą tutaj swoje właściwe miejsce kształcenia, będą znakomicie przygotowani, będzie ich coraz więcej i będziemy mieli tę opiekę geriatryczną na coraz wyższym poziomie, ciesząc się długim i szczęśliwym życiem. Zdrowym życiem przede wszystkim.
Dziękuję bardzo jeszcze raz.
Może Cię zainteresować Podpisanie ustawy o szczególnej opiece geriatrycznej