29 października 2003
29 października 2003 roku Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander Kwaśniewski udał się z wizytą do Gdańska, gdzie wraz z Prezydentem Republiki Federalnej Niemiec Johannesem Rauem uczestniczył w obchodach 100-lecia urodzin Ericha Brosta.
W Ratuszu Głównym, Prezydenci RP i RFN odbyli rozmowę „w cztery oczy”. W Dworze Artusa wzięli udział w uroczystościach rocznicowych, którym towarzyszyło wręczenie Gdańskiej Nagrody im. E. Brosta Partnerstwu Miast Gdańska i Bremy. W imieniu laureatów głos zabrali Burmistrz Wolnego Miasta Hanzeatyckiego Bremy, H. Scherf oraz Przewodniczący Rady Miasta Gdańsk, B. Oleszek.
Prezydenci RP i RFN przyjęli wspólną deklarację, której pełen tekst jest zamieszczony poniżej:
Deklaracja Gdańska Prezydentów Republiki Federalnej Niemiec Johannesa Raua i Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Aleksandra Kwaśniewskiego w sprawie osób wysiedlonych, zmuszonych do ucieczki i wypędzonych w Europie
W XX wieku dziesiątki milionów Europejczyków doznało cierpień w wyniku wysiedleń, ucieczek i wypędzeń. Szczególne miejsce w pamięci narodu Polski i Niemiec zajmują okrucieństwa, których zaznały miliony w wyniku wojny rozpętanej przez nieludzki reżim narodowosocjalistyczny.
Nieszczęścia te kosztowały miliony istnień ludzkich. Jeszcze większe rzesze obywateli Europy doznały bólu, upokorzenia i strat materialnych. Doprowadziło to do głębokich zmian wielu narodowych społeczeństw i nadal oddziaływuje na stosunki między naszymi obywatelami. Wysiedlenia, ucieczki i wypędzenia są częścią historii Europy, a więc i częścią jej dziedzictwa.
Ta gorzka spuścizna winna prowadzić do zjednoczenia naszych wysiłków dla lepszej przyszłości. Musimy pamiętać o ofiarach i sprawić, by były to ofiary ostatnie. Jest naturalnym prawem każdego narodu czcić ich pamięć, lecz jest też naszym obowiązkiem zapewnienie, że pamięć i żałoba nie zostaną nadużyte, by ponownie podzielić Europę. Tak więc, nie mogą mieć więcej miejsca materialne roszczenia, wzajemne oskarżenia i przeciwstawianie sobie doznanych strat i popełnionych przestępstw.
Europejczycy winni razem na nowo ocenić i udokumentować wszystkie przypadki wysiedleń, ucieczek i wypędzeń, które miały miejsce w XX wieku po to, aby ich przyczyny, kontekst historyczny i konsekwencje stały się czytelne dla opinii publicznej. Wszystko to może się dokonać jedynie w duchu pojednania i przyjaźni. Zjednoczy to nas jeszcze bardziej.
Wzywamy do szczerego europejskiego dialogu w tej ważnej sprawie, dotyczącej naszej przeszłości i przyszłości. Oczekujemy, że osoby o najwyższym autorytecie moralnym, politycy i przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego zechcą w nim uczestniczyć. Ich zadaniem będzie sformułowanie zaleceń co do form i struktur tego procesu europejskiej oceny i dokumentacji.
Jesteśmy przekonani, że wyniki takiego europejskiego dialogu przyczynią się w sposób znaczący do wzajemnego zrozumienia i pogłębienia naszej więzi jako obywateli Europy.
Następnie Prezydenci RP i RFN złożyli wiązanki kwiatów pod tablicą pamiątkową ku czci Ericha Brosta oraz wzięli udział w śniadaniu wydanym przez Prezydenta Gdańska oraz Przewodniczącego Rady Miasta Gdańska.