03 stycznia 2003
3 stycznia 2003 roku na zaproszenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Aleksandra Kwaśniewskiego przebywał w Polsce z wizytą roboczą Prezydent Republiki Litewskiej Valdas Adamkus.
Podczas wizyty Prezydenci Polski i Litwy odbyli spotkanie i rozmowy z udziałem polskiej i litewskiej delegacji. Po zakończeniu rozmów, na spotkaniu z dziennikarzami Prezydenci wygłosili krótkie oświadczenia. Prezydent Aleksander Kwaśniewski powiedział:
Witam Prezydenta Adamkusa. Rozpoczynamy Nowy Rok od wizyty prezydenta Litwy. Sądzę, że to już zawiera istotną symbolikę. Dzisiaj mieliśmy okazję do podsumowania i ostatniego roku i pięciu lat, ponieważ kończy się I kadencja prezydenta Adamkusa. Pojutrze jest druga tura wyborów prezydenckich na Litwie. Muszę powiedzieć, że z ogromną satysfakcją stwierdzam, że stosunki polsko-litewskie są w bardzo dobrym stanie. Udało nam się przez ten czas zrealizować wszystkie najważniejsze cele, jakie sobie nawzajem stawialiśmy. Dzięki także polskiej aktywności, polskiemu wstawiennictwu Litwa została zaproszona do NATO, co jest wydarzeniem historycznym, co zamyka wiele rachunków po II wojnie światowej i co nam daje ogromną korzyść w postaci zwiększonego bezpieczeństwa. Litwa jako nasz sąsiad w strukturach NATO oznacza kolejny fragment granicy bezpiecznej, dobrą współpracę wojskową między naszymi krajami i dobre współdziałanie polityczne. Oznacza więcej bezpieczeństwa i dla Polski i dla całego regionu Europy Środkowej i Europy Bałtyckiej.
Razem cieszymy się z zakończonego szczytu w Kopenhadze i zakończenia negocjacji przez Polskę, Litwę i pozostałe kraje z UE.
Jesteśmy przekonani, że przed naszymi społeczeństwami, narodami otwierają się nadzwyczajne perspektywy. Perspektywy rozwoju gospodarczego, postępu cywilizacyjnego, włączenia się do tych najżywszych, najbardziej bogatych i progresywnych nurtów współczesnej Europy. Wiele było współpracy między Polską i Litwą na drodze do Unii Europejskiej i tę współpracę będziemy kontynuować w dalszych rozmowach z UE, z partnerami Unii. Chcemy również blisko konsultować się wobec referendów, które planowane są na 8 czerwca w Polsce i na 11 maja na Litwie.
Mówiliśmy o naszych stosunkach z sąsiadami. Wyrażamy radość, że również w tym czasie udało nam się poprawić stosunki naszych państw z Federacją Rosyjską. Uważamy, że są one dzisiaj w dobrej formie, że mają również znakomite perspektywy przed sobą. Polska ma nie tylko aktywny dialog polityczny z Rosją, ale zmniejszyła swój deficyt handlowy z Federacją Rosyjską. Udało się nam, jak sądzę, pomyślnie uregulować kwestie tranzytu i relacji naszych państw z okręgiem kaliningradzkim.
Zastanawialiśmy się nad naszą wspólną polityką wobec kolejnych sąsiadów - Białorusi - wspólnego sąsiada, Ukrainy. Jesteśmy przekonani, że ta polityka powinna być polityką aktywną, Jesteśmy przeciwnikami izolacji Białorusi. Uważamy, że niezależnie od wszystkich niedostatków, bardzo poważnych niedostatków systemu demokratycznego w tym państwie trzeba prowadzić współpracę, która będzie pomagała w kontaktach między ludźmi, we współpracy gospodarczej, kontaktach przygranicznych, a także w ochronie praw mniejszości polskiej i litewskiej na Białorusi, a mniejszości
białoruskiej w naszych krajach.
W sprawie Ukrainy podkreśliliśmy zdecydowane wsparcie dla Ukrainy
i dążeń ukraińskich do współdziałania ze strukturami europejskimi i euroatlantyckimi. Jesteśmy przekonani, że taka aktywna polityka może być pomocą dla Ukrainy w pokonaniu wewnętrznych trudności,
których nie bagatelizujemy, ale które nie mogą nam przesłaniać całego obrazu Ukrainy i wielkiego historycznego wyboru, który Ukraina dokonała właśnie w stronę Europy i NATO.
Mówiąc o stosunkach dwustronnych postanowiliśmy, aby Nowy Rok i nowe najbliższe lata były okresem poważnych projektów infrastrukturalnych między naszymi krajami. Musimy stworzyć cały krwioobieg dla wymiany ludzi, dla obrotu gospodarczego. Potrzebne
są i dobre drogi, i dobre przejścia graniczne i szybka kolej, relacje promowe między Polską a Litwą. Myślimy również o przyłączeniu systemów energetycznych - sytemu energetycznego litewskiego do Polski, a co za tym idzie do UE. Komitety prezydenckie, które bardzo aktywnie pracują, na czele z panami ministrami Milinasem i Majkowskim, będą się tym zajmować. Przedstawią nam w najbliższym czasie odpowiednie raporty. Chcielibyśmy, aby infrastruktura i dużo inwestycji infrastrukturalnych było takim znakiem firmowym najbliższych lat współpracy polsko-litewskiej. Wierzymy także, że te chmurki na niebie, które od czasu do czasu się pojawiają związane ze stałymi tematami jak pisownia nazwisk, czy ustawa o obywatelstwie, że pan prezydent Adamkus i władze Litwy również uczynią wszystko, żeby nie było tu wątpliwości, żebyśmy mogli zdjąć te tematy z wokandy.
Nasze spotkanie jest spotkaniem dwóch przyjaciół. Mamy za sobą pięć lat współpracy bardzo bliskiej. Chcę powiedzieć, że wśród ludzi, nie tylko polityków, ale wśród ludzi znaleźć takiego partnera i przyjaciela jak Valdas Adamkus to szczęście. Miałem to szczęście i cieszę się, że mogliśmy współpracować. Jestem przekonany, że będziemy współpracować dalej, że będziemy do tych bardzo dobrych stosunków polsko-litewskich dawać ten również ludzki wymiar - wymiar przyjaźni między prezydentami, przyjaźni z naszymi rodzinami. Taki właśnie wymiar, który powoduje, że polityka nie jest taka zimna, obojętna,
ale ma swoją temperaturę i ma swoje znaczenie.To jest również bardzo istotne i za ten czas, w który mogliśmy pracować razem serdecznie dziękuję. Najlepsze życzenia na drugą turę wyborów prezydenckich.
Następnie głos zabrał Prezydent Valdas Adamkus, który powiedział:
Przede wszytkim pragnę podziękować za Pana serdeczne podejście do naszej współpracy trwającej przez całe pięć lat. Myślę, że przedstawił Pan bardzo dokładnie wszystkie cele naszego spotkania i chcę wobec tego zaakcentować tylko jedną sprawę - wspólną misję Polski i Litwy podczas naszych starań o członkostwo w Unii Europejskiej. Myślę, że jako nowi członkowie ale z własnymi doświadczeniami, możemy odegrać ważną rolę w kształtowaniu stosunków pomiędzy Unią Europejską a naszymi wschodnimi sąsiadami. Wiemy dobrze co jest potrzebne, abyśmy mogli pełnić tę misję, będziemy musieli wiele pracować w tworzeniu infrastruktury, ale naszą wyjątkową misją jest, nie tylko troszczyć się o dobrobyt obu naszych państw i naszych obywateli, ale również wnieść stosowny wkład do Unii Europejskiej.
Chcę raz jeszcze podkreślić osiągnięcia ostatnich pięciu lat w stosunkach polsko-litewskich i chciałbym życzyć, aby te stosunki między naszymi państwami stanowiły wzór dla wielu krajów Europy i świata jak państwa mogą współżyć, porozumieć się, posiadać wspólne wizje, a swe wysiłki, wspólnie kierować na realizację tych wizji.
Dziękuję Polsce, dziękuję Panu Panie Prezydencie za pomoc w
naszych dążeniach do NATO. Nie osiągnęlibyśmy tak szybko tych standardów i nie przygotowalibyśmy się tak szybko do członkostwa w Sojuszu, gdyby nie było waszej pomocy. Niech więc to również służy jako doniosły przykład współpracy między obu państwami. Mam nadzieję, że i następne pięciolecie, a może i dłużej będziemy mogli stanowić taki przykład dla wszystkich.
Dziękuję! Jest to chyba symboliczne, że rozpoczynając swoją kadencję przed pięciu laty, pierwszą swoją wizytę zaplanowałem w Polsce, i teraz kończąc pierwszą kadencję znów jestem w Warszawie.