20 września 2004 roku Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander Kwaśniewski podpisał Ustawę z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Ustawa ta stanowi pierwszy krok w reformie systemu ochrony zdrowia. Wszyscy obywatele, niezależnie od ich sytuacji materialnej mają jednakowe prawo do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej. Ustawa uprawnia do świadczeń osoby inne niż ubezpieczone i spełniające kryterium dochodowe określone w przepisach ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004. Ustawa wprowadza tzw. kolejkę oczekujących na udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w szpitalach, świadczeń specjalistycznych oraz świadczeń wysokospecjalistycznych. Ustawa wyraźnie określa zakres i warunki udzielania świadczeń w ramach podstawowej opieki zdrowotnej, zasady i warunki zaopatrzenia w leki, wyroby medyczne, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze, warunki korzystania ze świadczeń lecznictwa uzdrowiskowego, warunki korzystania z transportu sanitarnego. W załączniku do ustawy określono wykaz świadczeń opieki zdrowotnej niefinansowanych ze środków publicznych, czyli tzw. koszyk negatywny. Nadzór ogólny nad Narodowym Funduszem Zdrowia będzie sprawować Minister Zdrowia, a nadzór nad gospodarką finansową Funduszu – Minister Finansów. Uchwalona ustawa, mimo dostrzegalnych jej słabości, spełnia jednak jedną ważną funkcję – daje podstawę do zawarcia umów i finansowania świadczeń zdrowotnych w 2005 roku w sytuacji gdy ustawa z dnia 23 stycznia 2003 roku o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia traci moc z dniem 31 grudnia 2004 r.