Organizatorzy i Uczestnicy
uroczystości z okazji 66. rocznicy
śmierci porucznika Józefa Dambka
Gołub Kaszubski

Szanowni Państwo,

serdecznie pozdrawiam organizatorów i uczestników uroczystości z okazji 66. rocznicy śmierci porucznika Józefa Dambka. Ze szczególną atencją witam obecnych podczas uroczystości kombatantów, żołnierzy Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski”. Wspominając śmierć porucznika Dambka, przywołujemy zarazem patriotyzm i odwagę wszystkich żołnierzy „Gryfa”. Ta konspiracyjna organizacja, tocząca walkę z niemieckim najeźdźcą, położyła wielkie zasługi dla przetrwania polskości na Pomorzu w dramatycznych warunkach hitlerowskiej okupacji.

Powołana w 1939 roku, Tajna Organizacja Wojskowa „Gryf Kaszubski”, od 1941 roku „Gryf Pomorski”, dysponowała tysiącami żołnierzy. Żołnierze ci prowadzili walkę partyzancką, przede wszystkim podejmując działania dywersyjne, w tym słynny atak na lotnisko niemieckie w Rumi. Ale aktywność organizacji nie ograniczała się tylko do celów wojskowych. Żołnierze „Gryfa Pomorskiego” ostrzegali przed aresztowaniami i wywózkami ludność cywilną, świadczyli pomoc materialną i moralną rodzinom pomordowanych przez okupanta. Organizacja podtrzymywała na Pomorzu wiarę w zwycięstwo, nie pozwalała zgasnąć nadziei na wyzwolenie. Po II wojnie światowej, na działaczy „Gryfa”, podobnie jak na działaczy innych organizacji Polskiego Podziemia, spadły dotkliwe represje ze strony komunistycznego aparatu władzy. Prześladowania przybrały szczególnie metodyczny i brutalny charakter ze względu na katolicki i narodowy rys organizacji. Wielu dowódców i żołnierzy „Gryfa” zostało zamordowanych, inni – wywiezieni do Związku Radzieckiego, skąd już nie powrócili.

Twórców, dowódców i żołnierzy „Gryfa Pomorskiego” wyróżniała żarliwa miłość ojczyzny, przywiązanie do wiary i tradycji. Swoim życiem, swoją bohaterską postawą udowodnili, że patriotyzm nie był dla nich tylko deklaracją, ale źródłem siły i odwagi w działaniu. Choć od tamtych wydarzeń dzielą nas już całe dekady, choć żyjemy dziś w warunkach pokoju, to jednak przykład żołnierzy „Gryfa” pozostaje istotnym punktem odniesienia także dla nas, współczesnych. Ważne, aby młode pokolenie Polaków znało i ceniło wzorce postaw zwróconych ku całej wspólnocie obywateli, ku własnemu państwu i jego tradycjom. Patriotyzm potrzebny jest bowiem także w warunkach pokoju. Bez niego wspólnota, jaką jest państwo, traci najsilniejszą wewnętrzną więź, decydującą o trwałości i zdolności radzenia sobie z wyzwaniami.

Niepodległa Polska ma obowiązek pielęgnowania pamięci o swoich bohaterach, dzięki którym polskość na Kaszubach i Pomorzu przetrwała próbę najgorszą – niemieckiej okupacji zorientowanej na biologiczne wyniszczenie naszego narodu. Tymczasem wiedza na temat heroizmu „Gryfa” i patriotycznej postawy ludności Kaszub, Kociewia i Pomorza wciąż jeszcze jest w naszym kraju mało rozpowszechniona. Dlatego wszystkim, którzy troszczą się o zachowanie pamięci o żołnierzach „Gryfa”, a w szczególności działaczom Kaszubsko-Kociewskiego Stowarzyszenia im. Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski” należą się dziś szczególne podziękowania. W rocznicę śmierci porucznika Józefa Dambka składamy hołd wszystkim bohaterom ruchu oporu na Kaszubach, Kociewiu i całym Pomorzu.

Lech Kaczyński

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej