W Pałacu Prezydenckim w Warszawie zainaugurowano II Światowe Zgromadzenie Prezesów i Liderów Organizacji Polonii, które odbywa się w dniach 27–30 listopada w Warszawie i Pułtusku. Uczestnicy wydarzenia spotkali się z Podsekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Agnieszką Jędrzak, kierującą Biurem do Spraw Polonii oraz Biurem Odznaczeń i Nominacji.

Minister nakreśliła główne kierunki strategii polonijnej Prezydenta, zwracając szczególną uwagę na potrzeby wsparcia edukacji młodzieży polonijnej w zakresie zachowania języka, kultury i historii Polski oraz integrację środowisk polskich za granicą z krajem. Przypomniała, również że Prezydent zamierza powołać Radę ds. Polonii, której zadaniem będzie reprezentowanie tych środowisk, komunikowanie ich potrzeb i koordynowanie wspólnych działań, reagowanie na przypadki dyfamacji i zakłamywania historii, wspieranie szkolnictwa polonijnego, rozwój dyplomacji historycznej i polityki pamięci, koordynacja działań związanych z repatriacją, współpraca z już działającymi gremiami interdyscyplinarnymi, w tym z Radą Dialogu Społecznego i Radą Młodzieży przy Prezydencie RP, oraz opracowywanie materiałów merytorycznych.

Minister zaakcentowała, jak ważna jest aktywna postawa – zarówno instytucji państwowych w kraju, jak również Polaków mieszkających za granicą – w obronie dobrego imienia Polski, zwłaszcza wobec nasilających się sytuacji szkalowania Narodu Polskiego i prób przypisywania Polsce odpowiedzialności za Holokaust.

Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć.
Pobierz zdjęcie

Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć.
Pobierz zdjęcie

Tylko w ciągu ostatnich dwóch tygodni wymienić można aż osiem głośnych przykładów zakłamywania prawdy historycznej. Wydana w Niemczech książka autorstwa niemieckiego historyka Grzegorza Rossolińskiego–Liebe „Polscy burmistrzowie i Holokaust pomija kontekst okupacyjny, by obciążyć administrację lokalną w okupowanej Polsce odpowiedzialnością za zagładę Żydów.

Kolejnym przykładem jest zmanipulowany wpis Jad Waszem – izraelskiej instytucji powołanej do upamiętniania ofiar Holokaustu –  przedstawiający Polskę, jako „pierwszy kraj, w którym Żydów zmuszono do noszenia opasek z gwiazdą Dawida” – bez informacji o tym, że wspomniane zarządzenie wprowadzili okupujący Polskę Niemcy, czy naświetlenia kontekstu okupacyjnego. „Die Welt” również opublikował artykuł opisujący kontrowersje wokół wpisu Jad Waszem i dwukrotnie powtórzył zmanipulowaną informację o narzuconym Żydom obowiązku noszenia „gwiazd Dawida w Polsce”, zanim wyjaśnił, że kraj znajdował się wówczas pod niemiecką okupacją. Portal edukacyjny dla młodzieży niemieckiej Zeitklicks w kłamliwy sposób wyjaśnia natomiast decyzję władz Rzeszy Niemieckiej o zbudowaniu obozów śmierci i obozów koncentracyjnych w okupowanej Polsce silnym antysemityzmem polskiej ludności przed wybuchem drugiej wojny światowej.

Minister Jędrzak podczas swojej wypowiedzi przytoczyła kolejny przykład, jakim jest film dokumentalny w reżyserii Yoava Potasha „Wśród sąsiadów”, wyemitowany przez Telewizję Polską i wciąż dostępny na TVP VOD. Obraz ma wymowę antypolską, całkowicie pomija kontekst historyczny, nie informując o faktycznej skali zbrodni niemieckich i warunkach okupacji. Bulwersująca jest również ogłoszona niedawno zapowiedź planowanej przez dom aukcyjny Felzmann z Niemiec licytacji przedmiotów należących do ofiar obozów koncentracyjnych oraz dokumentów wytworzonych przez administrację tych obozów, która ostatecznie została odwołana po fali oburzenia przede wszystkim w Polsce.  Podsekretarz Stanu w KPRP przypomniała również o decyzji podjętej przez władze obwodu smoleńskiego, w wyniku której usunięto repliki polskich odznaczeń wojskowych z Polskiego Cmentarza Wojennego w Katyniu, co było tłumaczone ich rzekomą niezgodnością z rosyjskimi przepisami dotyczącymi kwestii upamiętnień i historii Wielkiej Wojny Ojczyźnianej.

Na zakończenie swojego wystąpienia Minister Jędrzak, dziękując za realizowaną działalność liderom organizacji polonijnych, podkreśliła, że są oni Ambasadorami Polskości i kustoszami pamięci.

Dzisiejszemu wydarzeniu w Pałacu Prezydenckim towarzyszyła również wystawa Instytutu Pamięci Narodowej  „Szlaki Nadziei Odyseja Wolności”, będąca przykładem łączącej polityki pamięci. Przypomniano, że Instytut dysponuje setkami wystaw w różnych językach dotyczących historii najnowszej, które chętnie udostępni środowiskom polonijnym.

Podczas spotkania głos zabrali również Zastępca Prezesa IPN dr hab. Karol Polejowski oraz Zastępca Dyrektora Biura Współpracy Międzynarodowej IPN dr Mateusz Marek.

Dr hab. Karol Polejowski w swoim wystąpieniu mówił o ciągłości realizowanej od 25 lat przez IPN polityki pamięci oraz zapewniał o spójnej z Panem Prezydentem wizji ochrony prawdy historycznej. Wymienił też konkretne działania IPN, między innymi dbałość o kwatery żołnierzy gen. Stanisława Maczka na cmentarzu św. Barbary w Utrechcie, na którym spoczywa 88 Polaków. Dzięki przyznanej przez IPN dotacji celowej kwaterę opłacono na kolejne 10 lat.

Dr Mateusz Marek zaprezentował natomiast, uroczyście zainaugurowany 18 marca 2022 r. na Zamku Królewskim w Warszawie, projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”, którego inicjatorem jest ówczesny prezes IPN, a obecnie Prezydent RP dr Karol Nawrocki.

Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć.
Pobierz zdjęcie

Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć.
Pobierz zdjęcie

Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć.
Pobierz zdjęcie

Podczas spotkania swoje przemówienia wygłosili przedstawiciele czołowych organizacji polonijnych.

Jarosław Narkiewicz, Przewodniczący Rady Polonii Świata, zwrócił uwagę na znaczenie pamięci o polskich korzeniach i rolę wspólnot polonijnych w przekazywaniu polskości kolejnym pokoleniom. Podkreślił doniosłą funkcję szkół z polskim językiem nauczania i wzrastającą motywację Polonii do działania na rzecz Polski.

Bożena Kamińska, Wiceprezes Kongresu Polonii Amerykańskiej, mówiła o „więzi pokoleń” i konieczności budowania relacji z Ojczyzną, opartych na partnerstwie. Wskazała również
na aktywną rolę Polonii w promocji Polski na świecie.

Dominik Roszak, Prezes Kongresu Polonii Kanadyjskiej, zwrócił uwagę na wyzwania demograficzne, z jakimi zmaga się kierowana przez niego organizacja, która zrzesza obecnie ponad 90 stowarzyszeń, reprezentując ponad milion Kanadyjczyków polskiego pochodzenia.

Waldemar Tomaszewski, Prezes Związku Polaków na Litwie, odniósł się do znaczenia trwałości polskiej tożsamości narodowej na Wileńszczyźnie i potrzeby wzmacniania współpracy instytucjonalnej.

Teresa Opalińska–Kopeć, z ramienia Rady Polonii Świata i reprezentująca Polonię austriacką, przypomniała o historii obozu Mauthausen, w którym życie straciło ok. 30 tys. przedstawicieli polskiej inteligencji. Zwróciła uwagę na konieczność stałego upamiętniania tych wydarzeń.

Lesia Jermak, Prezes Związku Polaków na Ukrainie, przedstawiła wyzwania związane z działalnością polskich organizacji w warunkach trwającej wojny i podkreśliła determinację mieszkających tam Polaków w pielęgnowaniu rodzimej kultury i języka.

W kolejnych dniach uczestnicy II Światowego Zgromadzenia Prezesów i Liderów Organizacji Polonii–2025 odbędą wizytę w Senacie RP, a następnie przeniosą obrady do Pułtuska, gdzie podejmą tematy związane z edukacją, współpracą instytucjonalną i przyszłością organizacji polonijnych.