- Cieszę się, że ludzie z całego świata będą mogli zobaczyć tę wielką historię i usłyszeć o tych ludziach, którzy do tej pory byli naprawdę cichymi bohaterami walki o ludzkie życia, o ludzką godność – mówił Prezydent podczas pierwszej w Polsce publicznej prezentacji Archiwum Eissa. To jeden z największych zbiorów dokumentujących pomoc polskich dyplomatów udzielaną Żydom podczas II wojny światowej. ENGLISH VERSION>>
Może Cię zainteresować Prezydent: Oni ratowali ludzi, nie licząc się z żadnymi kosztami Kolekcja trafi do zbiorów Muzeum Auschwitz-Birkenau. Prezydent wyraził nadzieję, że ludzie z całego świata, którzy tam przybywają, by zobaczyć to straszliwe świadectwo bestialstwa, zobaczą także wkład polskich dyplomatów, wkład Polaków i Żydów w ratowanie swoich bliźnich.
Uroczysta prezentacja dokumentów została zorganizowana w Belwederze.
![Prezentacja dokumentów z Archiwum Eissa [PL/ENG] - zdjęcie w treści artykułu](https://www.przyszlosc.pl/storage/image/core_files/2021/8/5/b311d7086384bb368c697df8e46af6d5/jpg/prezydent/preview/08sma_2960.jpg)
![Prezentacja dokumentów z Archiwum Eissa [PL/ENG] - zdjęcie w treści artykułu nr 1](https://www.przyszlosc.pl/storage/image/core_files/2021/8/5/3d9e468e6fabaa185ec7f44f41e299d5/jpg/prezydent/preview/09sma_2775.jpg)
Może Cię zainteresować Hołd dla konsula Konstantego Rokickiego [PL/ENG] Zaprezentowane w Belwederze archiwum to jeden z największych zbiorów dokumentujących pomoc polskich dyplomatów na rzecz Żydów zagrożonych Holokaustem podczas II wojny św.
Nazwa archiwum pochodzi od nazwiska Chaima Eissa, pochodzącego z Ustrzyk zuryskiego kupca, który był członkiem tzw. Grupy Berneńskiej. Grupa ta – pod kierownictwem Aleksandra Ładosia, polskiego ambasadora w Szwajcarii – dostarczała Żydom mieszkającym w Polsce fałszywe paszporty południowoamerykańskie (m.in.: Paragwaju, Salwadoru, Boliwii, Peru, Haiti i Hondurasu). Chroniły one przed wywózką do niemieckich obozów zagłady. Według różnych szacunków, w sumie wydano ok. 4 tys. takich dokumentów. Liczba ocalonych pozostaje nieznana.
![Prezentacja dokumentów z Archiwum Eissa [PL/ENG] - zdjęcie w treści artykułu nr 2](https://www.przyszlosc.pl/storage/image/core_files/2021/8/5/efab88e31e2e26ee8e87b859e3ca154b/jpg/prezydent/preview/11sma_2789.jpg)
Prezydent podkreślał, że dzięki działalności Grupy Berneńskiej wielu ludzi ocalało. - Wielu także nie udało się ocalić, ale co jest bardzo istotne – ważna była każda godzina, każdy dzień, każdy paszport, każdy dokument. To właśnie im przyświecało, ratowali ludzi, nie licząc się z żadnymi tego kosztami, współdziałając ręka w rękę, jako Polacy czy to polskiego czy żydowskiego pochodzenia, współobywatele, w poczuciu także zwykłej ludzkiej więzi w walce przeciwko bezprawiu, walce przeciwko okrucieństwu, walce przeciwko temu, z czym tak głęboko nie zgadzali się i jako ludzie, i jako obywatele, i jako dyplomaci - mówił Andrzej Duda.
![Prezentacja dokumentów z Archiwum Eissa [PL/ENG] - zdjęcie w treści artykułu nr 3](https://www.przyszlosc.pl/storage/image/core_files/2021/8/5/807578f4e505025da330dc92bd82ab2c/jpg/prezydent/preview/17sma_3056.jpg)
![Prezentacja dokumentów z Archiwum Eissa [PL/ENG] - zdjęcie w treści artykułu nr 4](https://www.przyszlosc.pl/storage/image/core_files/2021/8/5/065045435840ea3eefa491508e7f5eb7/jpg/prezydent/preview/12sma_2736.jpg)
Chaim Eiss dostarczał polskim dyplomatom listy Żydów, a potem przemycał sfałszowane dla nich paszporty do Generalnego Gubernatorstwa. Ocalałe oryginalne dokumenty jeden z jego potomków zawiózł do Izraela. To m.in. osiem sfałszowanych paragwajskich paszportów, listy osób do uratowania oraz korespondencja polskich dyplomatów i żydowskich organizacji. W skład archiwum wchodzi też oryginalna lista z kilkoma tysiącami nazwisk Żydów z gett, którzy w ten sposób próbowali się ratować z Zagłady. W pozyskanych materiałach jest również imienna lista dzieci z warszawskich sierocińców.
Po ponadrocznych negocjacjach zbiory te zostały odzyskane przez Polskę. Pomogła w tym m.in. opinia spadkobierców Chaima Eissa o tym, że miejsce archiwaliów jest w Polsce – w instytucjach dokumentujących Holocaust i przedwojenne życie społeczności żydowskiej. Dlatego wkrótce kolekcja trafi do zbiorów Muzeum Auschwitz-Birkenau.
Współorganizatorem ekspozycji jest Instytut Pileckiego.