Organizatorzy i Uczestnicy obchodów
44. rocznicy podpisania
porozumienia jastrzębskiego

Wielce Szanowni Uczestnicy Sierpnia ’80!
Mieszkańcy Jastrzębia–Zdroju, Szanowni Państwo!

W lipcu i sierpniu 1980 roku wyczerpała się cierpliwość Polaków – trapionych pogłębiającą się pauperyzacją, złymi warunkami pracy i arogancją reżimu komunistycznego. Kraj ogarnęły masowe protesty. Na władzach PRL wielkie wrażenie wywarły liczne strajki górników – społeczności zwartej, dumnej ze swojego braterskiego etosu i odpowiedzialnej za kluczowy dział gospodarki. Protesty te były cennym wsparciem dla strajkujących na Wybrzeżu oraz inspiracją i zachętą dla pracowników kolejnych przedsiębiorstw w całym kraju. Do Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego dołączyły załogi blisko 700 zakładów pracy. Pod koniec miesiąca protestowało czynnie już ponad 700 tysięcy osób w większości województw.

Podejmując ryzyko zwolnień, represji i brutalnej pacyfikacji, mając w pamięci krwawo stłumione strajki na Wybrzeżu z 1970 roku oraz dramatyczne wydarzenia Czerwca ’76, uczestnicy protestu w Kopalni Węgla Kamiennego „Manifest Lipcowy” – obecnie „Zofiówka” – nie poddali się jednak, dopóki strona rządowa nie uznała ich postulatów. Podpisane 3 września porozumienie jastrzębskie miało przyczynić się do ucywilizowania organizacji i warunków wyczerpującej pracy górników oraz do upodmiotowienia ich jako ludzi, obywateli i pracowników. Było ono – razem z pozostałymi historycznymi porozumieniami podpisanymi w sierpniu i wrześniu 1980 roku – wielkim krokiem ku wolności i samostanowieniu naszego narodu.

Od tamtych wydarzeń minęły już 44 lata. Dojrzało całe pokolenie urodzone po przełomie 1989 roku, w wolnej, demokratycznej Rzeczypospolitej. Jest jednak za wcześnie, by Sierpień ’80 zamykać w gablocie muzealnej lub krótkim rozdziale szkolnego podręcznika. Jak przestrzegał Marszałek Józef Piłsudski, „być zwyciężonym i nie ulec to zwycięstwo, zwyciężyć i spocząć na laurach to klęska”. Warto przypomnieć tę maksymę, ponieważ historia Polski i Europy nie tylko się nie skończyła – jak sądzili niektórzy na początku lat 90. – ale wręcz w ostatnim czasie gwałtownie przyspieszyła.

Suwerenność i prestiż naszego państwa, pokój i bezpieczeństwo, polska tożsamość i kultura, minimum narodowej jedności w obliczu wyzwań wewnętrznych i zewnętrznych, wykorzystanie olbrzymich szans rozwojowych, wysoki poziom życia związany ze wzrostem i modernizacją gospodarki, zdrowym rynkiem pracy, ochroną praw pracowniczych i nowoczesną polityką społeczną państwa – to wszystko dobra, o które trzeba dzisiaj zabiegać z taką samą odwagą i determinacją, z jaką przedstawiali swoje postulaty uczestnicy pokojowej rewolucji Solidarności. Ufam, że etos Sierpnia 1980 roku oraz równe ówczesnym zapał, ambicja i zwycięski duch wolności będą ożywiały naszą narodową wspólnotę także w nadchodzących dekadach. Niech Ojczyzna Solidarności pozostanie inspiracją dla świata i najważniejszym wspólnym dobrem jej obywateli.

Cześć Bohaterom naszej wolności!
Niech żyje Polska!

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

_________________________________

List odczytała Agnieszka Lenartowicz–Łysik, Doradca Prezydenta RP.