Organizatorzy i Uczestnicy obchodów
49. rocznicy Czerwca ’76 w Radomiu
Szanowni Państwo!
Jak co roku zatrzymujemy się w zadumie nad tragizmem powojennych losów naszej Ojczyzny. Oddając hołd bohaterom Czerwca 1976 roku, dostrzegamy w ich postawie to samo, niezmienne od pokoleń polskie umiłowanie wolności. Pamiętny bunt wobec nieudolnej i marnotrawczej władzy komunistycznej był protestem przeciwko deptaniu godności milionów pracowników – żyjących w niedostatku mimo codziennego trudu. Ale był to też akt niezgody na całą ponurą rzeczywistość PRL. Na ekonomiczny drenaż Polski przez Związek Sowiecki i podległość wobec Moskwy. Na uwięzienie Polaków za żelazną kurtyną, fałszowanie historii ojczystej, kłamliwą propagandę oraz walkę z religią, przede wszystkim z Kościołem katolickim. Dlatego gdy 24 czerwca 1976 roku reżim komunistyczny ogłosił drastyczną, sięgającą nawet 70 procent podwyżkę cen żywności, okazało się to iskrą, która wznieciła ogień narastającego od dekad niezadowolenia i oporu wobec władzy. Strajki w 112 zakładach, demonstracje i inne formy protestu okazały się niejako kontynuacją dramatycznych wydarzeń Czerwca ’56, Marca ’68 i Grudnia ’70. Odbywały się pod flagami biało–czerwonymi, które przeciwstawiano czerwonym flagom powiewającym na siedzibach organów partii komunistycznej.
Aparat przemocy zareagował brutalnymi pacyfikacjami, biciem przez funkcjonariuszy milicji i torturami stosowanymi wobec aresztowanych. Strajkujących skazywano też na niewspółmiernie wysokie kary więzienia lub wyrzucano z pracy z „wilczym biletem”, pozbawiając środków do życia. Te haniebne przejawy strachu i pogardy władzy rzekomo robotniczej właśnie wobec robotników, a jednocześnie dzieło pomocy poszkodowanym uczestnikom największych protestów Czerwca ’76, które miały miejsce właśnie tu, w Radomiu – upamiętnił Jan Krzysztof Kelus w swojej przejmującej Balladzie o szosie E7. Czas pokazał, że ofiara i determinacja robotników nie były daremne. Reżim wycofał się z podwyżek, ale trwały absurdy centralnie planowanej gospodarki i pogłębiał się kryzys ekonomiczny. Polacy umocnili się w przekonaniu, że zorganizowany opór ma sens, a jedynym językiem perswazji, jaki przemawia do zbankrutowanych – finansowo i moralnie – władz, jest zdecydowana ogólnospołeczna presja. Na Czerwiec ’76 odpowiedziały też środowiska opozycyjne: wystosowały do władz protestacyjny List 14, utworzyły Komitet Obrony Robotników oraz Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela. Wszystko to przygotowało grunt pod przełom 1980 roku i pokojową rewolucję Solidarności.
W imieniu obywateli wolnej Polski i moim własnym z najwyższym szacunkiem pochylam głowę przed bohaterami tamtych dni: strajkującymi robotnikami i działaczami opozycji, których nazwiska są powszechnie znane, ale także przed tymi, którzy przez długie lata pozostawali w zapomnieniu. Dziękuję im wszystkim za niezwykłe osobiste poświęcenie, za odważną walkę o sprawiedliwość, wolność i prawdę. Za upominanie się o państwo, w którym Polacy są podmiotem, zbiorowym suwerenem, a nie przedmiotem eksperymentów społecznych i siłą roboczą mającą zapewniać zyski nielicznym. Za opowiedzenie się za Rzecząpospolitą, w której jednoczymy się wokół flagi biało–czerwonej i symbolizowanych przez nią wartości, a nie pod znakami i sztandarami wyrażającymi obcą zależność i poddanie narzuconym z zewnątrz ideologiom.
Dziękuję również pracownikom pionu śledczego Instytutu Pamięci Narodowej, którzy w tym roku wznowili śledztwo w sprawie działań Milicji Obywatelskiej i Służby Bezpieczeństwa wobec uczestników radomskich protestów z 25 czerwca 1976 roku oraz prowadzą postępowania w sprawie ówczesnych dramatycznych wydarzeń w Ursusie i Płocku. Ufam, że dzięki badaniom IPN prawda i sprawiedliwość zatriumfują w pełni – i że po pół wieku także ten rachunek krzywd w naszej Ojczyźnie zostanie wreszcie zamknięty.
Cześć bohaterom Czerwca ’76!
Niech żyje wolna Polska!
Z wyrazami szacunku
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda
________________________________________________________
W imieniu Prezydenta RP list odczytał Minister Andrzej Dera.
Może Cię zainteresować Do uczestników obchodów rocznicy Czerwca ’76 w Ursusie
Najnowsze
