List Prezydenta

Uczestnicy i Organizatorzy uroczystości

Aktu Pośmiertnego Awansu

śp. ks. ppłk. Józefa Wryczy

na stopień generała brygady

w Kalwarii Wielewskiej w Wielu

Ekscelencjo Księże Biskupie!

Szanowna Rodzino Księdza Generała!

Żołnierze Rzeczypospolitej Polskiej!

Szanowni Państwo!

Z zadumą i wzruszeniem wspominamy dziś prawego człowieka i wielkiego Polaka ziemi kaszubskiej i regionu pomorskiego. Dzisiaj śp. ks. ppłk. Józef Wrycza – legendarny kapłan z Pomorza – dołącza do grona generałów Wojska Polskiego. Ta piękna, podniosła uroczystość to akt historycznej sprawiedliwości, a zarazem patriotyczna manifestacja najwyższego szacunku dla człowieka, który wreszcie, po latach, odbiera cześć należną bohaterom.

Wojenne czyny, działalność duszpasterska, społeczna i polityczna generała brygady Józefa Wryczy – w każdej z tych sfer służył Bogu i Ojczyźnie, a swoim jednym życiem objął tak wiele ważnych wydarzeń mających wpływ na historię naszego narodu.

Generał Józef Wrycza należał do wspaniałej generacji patriotów uformowanych jeszcze pod zaborami, a potem w niepodległej Rzeczypospolitej. Jako kapelan i żołnierz brał udział w powstaniu wielkopolskim. W Armii generała Józefa Hallera uczestniczył w uroczystych zaślubinach Polski z Bałtykiem w Pucku, wygłaszając tam słynne kazanie, nazwane później Manifestem Kaszubów. W obecności najwyższych dostojników państwowych II Rzeczypospolitej 10 lutego 1920 roku mówił między innymi: Polsko, Ojczyzno moja nad życie ukochana, widzieliśmy, jak w ostatnich dniach dzierżawy twoje cudownie się powiększały. Dziś, Polsko, zakwitł ten wielki i święty dzień, w którym nabywasz znaczenia wielkoświatowego. Albowiem dzisiaj Twoja stopa stanęła nad morzem, nad własnym twojem morzem. (…) Witaj więc ukochane nasze, witaj polskie morze. Dzieci całej Polski tu, na jasnym Twym brzegu się zgromadziliśmy, by cię przywitać ze łzą radości w oku, a weselem wielkim w sercu.

Podczas wojny polsko-bolszewickiej generał Wrycza walczył w obronie przedmościa warszawskiego i uczestniczył w polskim kontruderzeniu znad Wieprza. Kiedy ustały walki o wywalczenie niepodległości i najcięższe boje w jej obronie, stanął do odbudowy i podnoszenia kraju ze zgliszcz. Stał się, jako duchowny, działaczem społecznym i politycznym Pomorza i Kaszub, angażując się w działalność banków i czytelni ludowych oraz w prace towarzystw religijno-społecznych.

We wrześniu 1939 roku i w okresie okupacji hitlerowskiej nadal służył naszej Ojczyźnie jako kapelan i żołnierz. Był przywódcą duchowym Kaszubów i Pomorzan. Zaangażowany w działalność konspiracyjną, pełnił funkcje prezesa Rady Naczelnej Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski”. Poszukiwany przez Niemców, skutecznie się ukrywał. Po wojnie – mimo stałej inwigilacji komunistycznych służb – odważnie występował w obronie prawdy. To tylko nieliczne epizody z życia generała Józefa Wryczy – człowieka niestrudzonego i niezłomnego. Jego walką, pracą, działalnością oraz niespożytą energią można by obdarować wielu ludzi.

Dzisiejszy uroczysty Akt Pośmiertnego Awansu na stopień generała brygady to wyraz uznania dla człowieka, który całe swoje życie poświęcił walce o wolność i niepodległość Polski, o chrześcijańskie wartości i ludzką godność. Jako Prezydent Rzeczypospolitej w imieniu państwa i narodu polskiego składam hołd śp. generałowi brygady Józefowi Wryczy. Nich pamięć o Nim, o Jego bohaterstwie i niezłomności, o Jego czynach trwa wśród Polaków, a Jego postać niech będzie dla potomnych wzorem miłości Ojczyzny i wierności najwyższym wartościom naszej polskiej wspólnoty.

Cześć i chwała bohaterowi!

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Andrzej Duda

List odczytał Doradca Prezydenta RP Piotr Karczewski.