Uczestnicy i Organizatorzy
XVIII Międzynarodowego Marszu
Pamięci Zesłańców Sybiru
w Białymstoku

Szanowni Państwo!

Już po raz osiemnasty wyruszył ulicami Białegostoku Międzynarodowy Marsz Pamięci Zesłańców Sybiru. W tym roku przypada on w roku setnej rocznicy odzyskania niepodległości przez naszą Ojczyznę. Dla uczczenia tego historycznego jubileuszu idą Państwo pod hasłem „Przez Sybir do Niepodległej”; hasłem, które niesie wiele ważnych znaczeń. Odzwierciedla ono tragiczne dzieje naszego narodu, zmuszonego zapłacić wielkimi cierpieniami za nieugięte pragnienie wolności. Uświadamia także, jak ogromny jest wkład Sybiraków w dzieło odbudowy suwerennej Rzeczypospolitej, w walkę o polską niepodległość oraz pielęgnowanie narodowej pamięci i tożsamości.

Już niedługo, 17 września, będziemy obchodzić kolejną rocznicę napaści Związku Sowieckiego na nasz kraj, heroicznie walczący wówczas z niemiecką agresją. Ten barbarzyński akt otworzył straszliwy rozdział w najnowszej historii naszego narodu: męczeństwo Polaków pod okupacją sowiecką. Golgota Wschodu pozostaje jednym z najboleśniejszych doświadczeń, które odcisnęły się na milionach polskich losów.

Już przed wiekami Syberia stała się miejscem niedoli polskich zesłańców. Na wywózkę z rodzinnego kraju, na katorgę skazywani byli patrioci walczący o wolność Ojczyzny, począwszy od konfederatów barskich po kolejne pokolenia konspiratorów i powstańców. Wielu z nich straciło tam życie, ale ci, którym dane było wrócić do Polski, często znów włączali się w sprawę niepodległości. Odrodzenie wolnej Rzeczypospolitej w 1918 roku to w znacznej części zasługa niezłomności i ofiarności polskich Sybiraków. Jednak najgorsze, najbardziej masowe cierpienia przyniosły sowieckie represje w latach 30., 40. i 50. ubiegłego wieku. Tak zwana „operacja polska”, tragedia polskich jeńców, aresztowania, cztery wielkie deportacje polskich elit, grup społecznych szczególnie oddanych idei niepodległości – pozostają w naszej pamięci, zapisane w takich przerażających symbolach jak Katyń i Gułag. Wstrząsające wspomnienia z „nieludzkiej ziemi”, ale także świadectwa heroizmu i międzyludzkiej solidarności, zapisały się w narodowej świadomości i wpłynęły na dalszy bieg naszej historii.

Szanowni Państwo!

W imieniu Rzeczypospolitej serdecznie dziękuję za pamięć o współrodakach, którzy stali się ofiarami Golgoty Wschodu, za manifestację patriotyzmu. Razem z Państwem skłaniam głowę przed cierpieniami Sybiraków i odmawiam za nich modlitwę. Wyrażam wdzięczność wszystkim ocalonym, którzy zachowali w sercu wiarę w wolną Polskę i przechowali pamięć o tym bolesnym rozdziale polskiej historii. Cieszę się, że Marsz łączy tak wiele środowisk i pokoleń, że licznie przybywają tu młodzi ludzie i całe rodziny. Pragnę złożyć wyrazy uznania organizatorom tego cennego przedsięwzięcia. Białostocczyzna to jeden z regionów szczególnie dotkniętych przez tragedię Golgoty Wschodu. Białystok chce niezmiennie o tym pamiętać, dlatego właśnie tutaj powstaje Muzeum Pamięci Sybiru, ośrodek unikatowy w skali Polski i Europy. Życzę pomyślności w Państwa szlachetnych staraniach i w organizacji kolejnych Marszów. Proszę przyjąć serdeczne pozdrowienia.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

List odczytał Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta Andrzej Dera.