Organizatorzy i Uczestnicy obchodów
44. rocznicy porozumień sierpniowych
i powstania NSZZ „Solidarność”
w Szczecinie

Wielce Szanowni Uczestnicy Sierpnia ’80!
Mieszkańcy Szczecina, Szanowni Państwo!

Latem 1980 roku Polacy wystąpili z masowymi protestami przeciwko pogłębiającej się pauperyzacji społeczeństwa, złym warunkom pracy i arogancji reżimu komunistycznego. Na wieść o trwającym już strajku w Stoczni Gdańskiej 18 sierpnia stanęła również Stocznia Szczecińska – a w ślad za nią kolejne przedsiębiorstwa w Szczecinie i okolicach. Do Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego na samym tylko Wybrzeżu dołączyło kilkaset zakładów pracy. Pod koniec miesiąca protestowało czynnie już ponad 700 tysięcy osób w większości województw.

Trzeba było 12 dni strajku, kilku prób zastraszenia jego uczestników brutalną pacyfikacją, długiego niełatwego namysłu nad kształtem postulatów strajkowych oraz twardych negocjacji z rządem, aby 30 sierpnia podpisane zostało porozumienie szczecińskie – pierwsze z historycznych porozumień sierpniowych. Jego tekst jest w istocie aktem oskarżenia wobec nieudolnej, skorumpowanej władzy z obcego nadania, która utrzymywała naszą Ojczyznę w niewoli i zacofaniu. Strajkujący upominali się o nieubliżającą ludzkiej godności wysokość świadczeń socjalnych, emerytalnych i rentowych, o uczciwe płace i niewzrastające gwałtownie ceny urzędowe, o dostępność żywności i leków. Żądali ograniczenia cenzury, szerszego dostępu Kościoła katolickiego do mediów, ponownego druku i szerokiego udostępnienia Polakom międzynarodowych paktów praw człowieka i aktu końcowego konferencji w Helsinkach oraz zgody na wzniesienie pomnika upamiętniającego ofiary krwawo stłumionych protestów na Wybrzeżu z grudnia 1970 roku. Przede wszystkim jednak strajkujący wywalczyli sobie prawo zrzeszania się w niezależnych od rządu związkach zawodowych i wolnego wyboru ich władz – tak aby zyskać wreszcie swoją wiarygodną reprezentację.

Od tamtych wydarzeń minęły 44 lata. Dojrzało już całe pokolenie urodzone po przełomie 1989 roku, w wolnej, demokratycznej Rzeczypospolitej. Jest jednak za wcześnie, by Sierpień ’80 zamykać w gablocie muzealnej lub krótkim rozdziale szkolnego podręcznika. Jak przestrzegał Marszałek Józef Piłsudski, „być zwyciężonym i nie ulec to zwycięstwo, zwyciężyć i spocząć na laurach to klęska”. Warto przypomnieć tę maksymę, ponieważ historia Polski i Europy nie tylko się nie skończyła (jak sądzili niektórzy na początku lat 90.), lecz w ostatnim czasie gwałtownie przyspieszyła.

Suwerenność i prestiż naszego państwa, pokój i bezpieczeństwo, polska tożsamość i kultura, minimum narodowej jedności w obliczu wyzwań wewnętrznych i zewnętrznych, wykorzystanie olbrzymich szans rozwojowych, wysoki poziom życia związany ze wzrostem i modernizacją gospodarki, zdrowym rynkiem pracy, ochroną praw pracowniczych i nowoczesną polityką społeczną państwa – to wszystko dobra, o które trzeba dzisiaj zabiegać z tą samą odwagą i determinacją, z jaką stawiali swoje postulaty uczestnicy pokojowej rewolucji Solidarności. Ufam, że etos Sierpnia 1980 roku oraz ten sam co wtedy zapał, ambicja i zwycięski duch wolności będą ożywiały naszą narodową wspólnotę również w nadchodzących dekadach. Niech Ojczyzna Solidarności pozostanie inspiracją dla świata i najważniejszym wspólnym dobrem jej obywateli.

Cześć Bohaterom naszej wolności!
Niech żyje Polska!

Z wyrazami szacunku

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
Andrzej Duda

____________________________________

List odczytał Doradca Prezydenta RP dr hab. Marek Rymsza.