Organizatorzy i Uczestnicy

gali wręczenia Nagrody Kustosz Pamięci Narodowej

na Zamku Królewskim w Warszawie

Szanowni Laureaci!

Szanowni Członkowie Wysokiej Kapituły!

Szanowny Panie Prezesie!

Wszyscy Znakomici Goście dzisiejszej uroczystości!

Panie i Panowie!

Serdecznie gratuluję tegorocznym Laureatom i Nominowanym do Nagrody Kustosz Pamięci Narodowej. Dziękuję Wysokiej Kapitule, Panu Prezesowi, pomysłodawcom tego prestiżowego wyróżnienia oraz organizatorom dzisiejszej gali w murach Zamku Królewskiego w Warszawie. Cieszę się, że wydarzenie to po raz kolejny kieruje uwagę Polaków ku niezmiernie ważnemu zadaniu, jakim jest przywracanie i utrwalanie naszej pamięci historycznej.

Współczesny świat zmienia się coraz szybciej. Wydawać by się mogło, że roztropnie jest nieustannie podążać za tymi przemianami, skupiać się tylko na chwili obecnej i na przyszłości – a dawne dzieje pozostawić ich pasjonatom. Jednak przypadające w tym roku okrągłe rocznice niezwykle ważnych wydarzeń stanowią dowód, że historia ojczysta nie jest po prostu zamkniętym zbiorem faktów z przeszłości. To proces, który stale się rozwija i wciąż wywiera przemożny wpływ na naszą teraźniejszość. Wiedza historyczna jest i zawsze będzie warunkiem właściwego rozumienia tego, co dzieje się tu i teraz.

Jak propagować tę cenną wiedzę – zważywszy na to, że tylko niewielu ma możliwości, aby zajmować się historią w sposób profesjonalny, naukowy? W jaki sposób każdy z nas może być, choćby po części, depozytariuszem i kustoszem pamięci narodowej? Sądzę, że ogromną rolę mają tu do odegrania, porywające, umiejętnie relacjonowane dzieje osób, rodzin i organizacji, przełomowych wydarzeń, znanych i mniej znanych miejsc. To w tych opowieściach jak w soczewce skupia się prawda o czasach, które chcemy poznać. Tak właśnie jest w przypadku tegorocznych zdobywców tytułu Kustosza Pamięci Narodowej. Absolutnie niezwykłe, zasługujące na niejeden film biograficzny drogi życia oraz zasługi Pani Doktor Wandy Półtawskiej i śp. Prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego; imponujący zasób wiedzy o Powstaniu Warszawskim, który zgromadził i którym chętnie dzieli się Pan Marek Strok; godna najwyższego uznania działalność Pana Janusza Horoszkiewicza na rzecz upamiętnienia wojennego dramatu naszych rodaków na Wołyniu, służąca jednocześnie polsko-ukraińskiemu pojednaniu; bardzo piękna i ofiarna służba prawdzie i pamięci narodowej, jaką pełnią członkowie Towarzystwa Opieki nad Grobami Wojskowymi we Lwowie – to ogromnie inspirujące przykłady, jak żyć historią, a jednocześnie współtworzyć historię. To świadectwa, jak ocalać od zapomnienia prawdę o minionych dziesięcioleciach, a tym samym chronić prawdę jako fundament obecnego ładu etycznego, kulturalnego, społecznego i politycznego.

Szanowni Państwo!

Do ważniejszych cech polskiego charakteru narodowego należą na pewno wrażliwość historyczna oraz szacunek wobec dziedzictwa naszej kultury i tradycji. Jestem przekonany, że stanowi to o trwałości i twórczej żywotności Polaków jako wspólnoty, o ich zdolności wychodzenia obronną ręką z nawet najcięższych dziejowych prób i zagrożeń. Dlatego z nadzieją myślę o rysujących się przed nami perspektywach rozwoju oraz wykorzystania ogromnego potencjału, jaki drzemie w Polsce i Polakach.

Raz jeszcze gratuluję Wielce Szanownym Laureatom, dziękuję organizatorom tego uroczystego spotkania i najserdeczniej wszystkich Państwa pozdrawiam.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej 

Andrzej Duda

List odczytał reprezentujący Prezydenta podczas uroczystości minister Wojciech Kolarski.