Organizatorzy i Uczestnicy uroczystości
upamiętniających 80. rocznicę

pierwszego transportu więźniów

do niemieckiego nazistowskiego

obozu koncentracyjnego i zagłady Stutthof

Wielce Szanowni Ocaleni – Byli Więźniowie KL Stutthof!

Szanowni Kombatanci!

Szanowny Panie Dyrektorze!

Szanowni Państwo!

Łączę się myślą i modlitwą ze wszystkimi uczestnikami uroczystości upamiętniających 80. rocznicę pierwszego transportu więźniów do niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Stutthof. Składamy dzisiaj hołd pamięci ofiar obozu i wszystkich – tak wielu – pokoleń bohaterskich, patriotycznych, zawsze wiernych Polsce mieszkańców Pomorza. Żuławiaków i Kaszubów, gdynian i gdańszczan.

Już 2 września 1939 roku, kilkanaście godzin po rozpoczęciu agresji III Rzeszy Niemieckiej na Polskę, więźniowie w liczbie około stu pięćdziesięciu zostali przywiezieni w miejsce, które w zamyśle okupanta miało być miejscem zgładzenia polskich elit, unicestwienia polskości Pomorza, wymazania wszelkich śladów i pamięci o dorobku pracy wielu pokoleń Polaków na tej ziemi. Jeszcze przed wybuchem wojny działające na Pomorzu niemieckie „oddziały samoobrony” sporządziły listy proskrypcyjne, według których już od pierwszych dni wojny okupant przystąpił do masowych aresztowań polskich działaczy społecznych, nauczycieli, profesorów, duchownych.

W kolejnych latach w KL Stutthof osadzano także Żydów, Romów, zwożono jeńców wojennych Armii Czerwonej. Ludzi zabijano w komorach gazowych i rozstrzeliwano. Poprzez szykany, bicie, pracę w nieludzkich warunkach, głodowe racje żywnościowe i wycieńczenie Niemcy wymordowali blisko 65 tysięcy osób, z których więcej niż jedną trzecią stanowili więźniowie narodowości żydowskiej. Przez prawie sześć lat przez obóz przeszło ponad 110 tysięcy więźniów pochodzących z 28 państw.

Pamięć o zgładzonych w KL Stutthof jest naszą powinnością wobec ofiar, ale i obowiązkiem wobec współczesnych pokoleń. Stutthof pozostaje dla Europy i całego świata przestrogą na przyszłość, aby nienawiść i pogarda dla człowieka, totalitaryzm i wojna nie zdołały zawładnąć ludzkimi sercami i umysłami. Takie było przesłanie wczorajszych rocznicowych wydarzeń w Warszawie skierowane do wspólnoty wolnego świata.

W dniu 80. rocznicy pierwszego transportu więźniów do niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Stutthof wraz z Państwem pochylam w milczeniu głowę przedtymi wszystkimi, którzy doświadczyli tutaj niewyobrażalnego cierpienia i tutaj ponieśli śmierć.

Cześć Ich pamięci!

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Andrzej Duda

List odczytał Doradca Piotr Karczewski.