List Prezydenta RP

Pan
        Antoni Libera

Wielce Szanowny Panie!

Z okazji jubileuszu Pańskich 70. urodzin przesyłam serdeczne gratulacje oraz życzenia wielu kolejnych sukcesów literackich. Chcę również podziękować Panu za dotychczasowy dorobek, który zdobył uznanie znawców i czytelników. Pańska twórczość, obejmująca prozę, esej, sztukę translatorską i reżyserię teatralną, jest świadectwem niezwykłej wszechstronności talentów i głębokiej wrażliwości. Przy tym uprawiane przez Pana gatunki i rodzaje aktywności wzajemnie się przenikają i dopełniają. Jestem przekonany, że sprawia to miłość do literatury oraz szacunek i troska o słowo, leżące u podstaw Pańskiej filozofii autorskiej.

Powszechnie i niezwykle wysoko cenione są Pańskie przekłady dzieł Samuela Becketta. Odgrywa Pan jednak rolę ich tłumacza w znacznie szerszym sensie – także jako egzegeta i popularyzator, niezmiennie zapraszając do odkrywania pisarstwa i myśli irlandzkiego mistrza.

We własnych interpretacjach jego dzieł ukazuje Pan cenne spostrzeżenia, które ukształtowały Pańskie rozumienie teatru. Wartość tych ustaleń wykorzystał Pan podczas licznych inscenizacji dramatów Becketta w kraju i za granicą. Przekładając dzieła Szekspira, Racine’a, Wilde’a, Sofoklesa czy Hölderlina, nie tylko dołączył Pan do grona najwybitniejszych rodzimych tłumaczy, lecz przede wszystkim przybliżył Pan polskiemu odbiorcy świat arcydzieł literatury powszechnej, z których wiele odbieramy dziś przez pryzmat Pańskiej wrażliwości. Pana przekłady znamionuje wysmakowany styl i finezja intelektualna.

Te same cechy nosi Pańska znakomita Madame. Przenikliwość psychologiczna w ukazywaniu postaci, kunszt formalny, nade wszystko zaś pasjonująca fabuła jednocześnie – co rzadkie – ujęły miłośników beletrystyki i spotkały się z uznaniem krytyków. Na kartach powieści podjął Pan intrygującą grę z tradycją europejskiej epiki, przeciwstawiając świat wyobraźni szarzyźnie PRL-u, w którego realiach osadzona jest akcja. Jest to też Pański rozrachunek z systemem totalitarnym, któremu przeciwstawiał się Pan jako działacz opozycji, współpracownik KOR i redaktor czasopism wydawanych poza cenzurą – zawsze z myślą o człowieku wolnym, preferującym dialog i zrozumienie, przeciwko zakłamaniu.

W swoim Literackim bilansie stulecia wskazał Pan przed rokiem szereg znamienitych dzieł pisarzy polskich, portretujących dzieje i zjawiska duchowe lat 1918-2018. Uważam, że to zestawienie dopełniają także Pańskie dokonania pisarskie. Proszę przyjąć za nie słowa mojego uznania i wdzięczności.

Z wyrazami głębokiego szacunku i sympatii

Prezydent RP Andrzej Duda