Wielce Szanowna Pani Profesor,
Szanowni Panowie Ministrowie,
Panie Profesorze,
Panie Dyrektorze,
Wielce Szanowni Państwo Dyrektorzy, Profesorowie, Doktorzy, Szefowie oddziałów w tej placówce – w Narodowym Instytucie Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji!

Jest to placówka, która pod względem opieki zdrowotnej, geriatrycznej należy do placówek w Polsce, śmiało można powiedzieć, pionierskich i najlepiej rozwiniętych. Ten temat związany z opieką zdrowotną nad osobami starszymi – czasem mówimy: nad seniorami, ale tak naprawdę chodzi o osoby, o których moglibyśmy mówić, że są już trochę więcej niż seniorami, że powoli zaczynają być już w wieku, który nazwalibyśmy wiekiem podeszłym, bo myślimy przede wszystkim o osobach w wieku powyżej 70 lat, dokładnie 75+ – kwestia opieki nad nimi to jedno z fundamentalnych zagadnień w zakresie opieki zdrowotnej na najbliższe dziesięciolecia.

Wystarczy mieć, proszę Państwa, świadomość tego – z czego, chcę podkreślić, bardzo się cieszymy – że poczynając od 1990 roku przez te ponad 30 lat, do roku 2022, średni wiek, średnia długość życia kobiety, w naszym kraju, w Polsce, wzrósł o ponad cztery lata, prawie pięć lat, a mężczyzny o ponad pięć lat.

W istocie śmiało można więc powiedzieć, że dokonaliśmy swoistego skoku cywilizacyjnego pod względem opieki zdrowotnej.

Ale jest też rzeczą oczywistą i jasną, że im wiek bardziej podeszły, tym więcej właśnie opieki zdrowotnej wymagają osoby, które w takim wieku się znajdują. A jednocześnie można powiedzieć, że – jak mówią eksperci – tym więcej zabiegów potrzeba, by te osoby, wchodząc w wiek podeszły, jak najdłużej cieszyły się sprawnością i zdrowiem. A więc profilaktyka, a więc działania w zakresie wsparcia – to wszystko, co powoduje, że żyjąc długo, zarazem z jednej strony możemy się cieszyć sprawnością i cieszyć się jak największym komfortem życia. Ale z drugiej strony – proszę Państwa – w istocie człowiek, który jest sprawny i który cieszy się tym komfortem życia, dlatego że jest zdrowy, stanowi mniejsze obciążenie dla systemu ochrony zdrowia.

Nie jest żadną tajemnicą, że przez okres naszego życia jego ok. 20 proc. to jest czas, kiedy jesteśmy chorzy i kiedy podlegamy właśnie opiece zdrowotnej czy też po prostu korzystamy z niej. Zdecydowana, absolutna większość tego okresu przypada właśnie na ten czas, kiedy jesteśmy seniorami, kiedy jesteśmy osobami starszymi.

Liczba osób w wieku senioralnym, w wieku podeszłym, tych właśnie powyżej 75. roku życia, w Polsce jest niebagatelna i cały czas wzrasta.

W 2021 roku było to, proszę Państwa, 2,7 mln – 7,1 proc. naszego społeczeństwa. Ale szacuje się – jak podają eksperci – że w 2040 roku to będzie już prawie 15 proc. naszego społeczeństwa. W istocie więc te liczby będą ogromne. Patrząc dzisiaj, będzie to liczba z całą pewnością ponad 5 mln ludzi.

Nie ma żadnych wątpliwości, że osoby te wymagają specjalnego, systemowego rozwiązania w zakresie ochrony zdrowia. I przez ostatnie lata – śmiało mogę tak powiedzieć – w Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej, w Narodowej Radzie Rozwoju przede wszystkim razem z ekspertami, z obecną tutaj Panią Profesor Ewą Marcinowską–Suchowierską, ale także z Panem Profesorem Markiem Balickim, byłym ministrem zdrowia, pracowaliśmy nad tymi rozwiązaniami, dyskutując z wieloma ekspertami, m.in. z obecnym tutaj Panem Dyrektorem, także z Panem Profesorem, dyskutując te rozwiązania, pracując nad nimi, szukając tutaj różnych form tego, w jaki sposób tę opiekę zdrowotną zorganizować. Nie jest to sprawa prosta, ponieważ – oczywiście – jak każdy tego typu element wprowadzany de facto nowo do ochrony zdrowia jako rozwiązanie systemowe ona będzie pociągała za sobą koszty.

Początkowo może one nie będą takie wielkie, w pierwszym roku szacuje się, że ok. 250 mln. Ale później, w kolejnych latach – szacuje się, że ok. 2,5 mld będzie potrzebne na to, by ten system utrzymać. Choć w istocie wszyscy mają świadomość tego, że w przyszłości de facto dla całego systemu ochrony zdrowia przyniesie on oszczędności właśnie przez to, że opieka nad ludźmi wchodzącymi w wiek podeszły i będącymi w wieku podeszłym będzie lepsza, lepiej zorganizowana. Te osoby będą w lepszej formie, a w związku z czym – w efekcie rzadziej będą korzystały ze świadczeń medycznych finansowanych z systemu ochrony zdrowia.

Proszę Państwa, na czym to rozwiązanie będzie polegało? Tak jak już powiedziałem: będzie rozwiązaniem systemowym. Oczywiście powstanie znacznie więcej niż do tej pory oddziałów geriatrycznych. Chcemy, żeby one powstały w całej Polsce, żeby to rozwiązanie było realizowane na poziomie wojewódzkim.

Ale co najważniejsze z naszego punktu widzenia: ta opieka zdrowotna ma być właśnie jak najbliżej seniora. Dlatego powstaną specjalnie zupełnie nowe rozwiązania instytucjonalne w postaci Centrów zdrowia 75+.

Tak to nazwaliśmy. To będą specjalne placówki dedykowane, które powstaną na poziomie powiatów.

Szacujemy, że w Polsce będzie tych placówek ponad 300 i będą one właśnie służyły tej podstawowej opiece zdrowotnej nad seniorami, będą miały w sobie trzy podstawowe elementy – z jednej strony to będzie taka poradnia służąca do różnych konsultacji bieżących, czyli poradnia konsultacyjna. Ale z drugiej strony, proszę Państwa, to będzie także i zespół opieki dziennej, jak również i zespół opieki domowej. W istocie więc każda forma właściwie odnosząca się do seniora będącego praktycznie w każdym rodzaju kondycji fizycznej będzie tam dedykowana i w ramach centrów przewidywana.

Osoby będą kwalifikowane do centrów na podstawie badań diagnostycznych, będą je tam kierowali lekarze pierwszego kontaktu. Ten system będzie funkcjonował także w oparciu o doradców, którzy będą w ramach tych centrów także funkcjonowali, oraz szkolenia, które będą w ramach tych centrów prowadzone. Mamy nadzieję, że ten system powstanie w ciągu kilku lat. Liczymy na to, że w ciągu pięciu lat system będzie już zorganizowany i mam nadzieję, że będzie mógł jak najszybciej pomagać seniorom.

Jestem ogromnie wdzięczny wszystkim, którzy przyczynili się do powstania tego wielkiego projektu. Tak jak mówię: pracowaliśmy nad nim przez lata. Aż trudno to przyznać, ale ta praca – proszę Państwa – trwała prawie sześć lat. Sześć lat temu, w 2017 roku, z Panią Profesor i Panem Ministrem Markiem Balickim po raz pierwszy rozmawialiśmy na ten temat. I pamiętam jak dziś, kiedy Pani Profesor na posiedzeniu właśnie Narodowej Rady Rozwoju ds. Ochrony Zdrowia przedstawiała te dane statystyczne i pokazywała, jaka jest perspektywa, i mówiła o tym, że jest nam potrzebne, konieczne takie właśnie rozwiązanie, które będzie służyło na przyszłość. Że trzeba to robić już dzisiaj, nie czekać na 2040 rok, kiedy tych osób w Polsce będzie 15 proc. i będziemy mieli poważne braki w systemie ochrony zdrowia, tylko trzeba działać uprzedzająco i zacząć organizować ten system już w tej chwili.

Długo nad tym pracowaliśmy w konsultacji z Narodowym Funduszem Zdrowia, Ministerstwem Zdrowia, ekspertami. Po wielu dyskusjach, debatach… Proszę Państwa, no – chodzi o niebagatelne pieniądze, wiadomo, że to zawsze wzbudza dyskusje. Tutaj wchodziły w to także i samorządy. Bo – jak słyszeliście Państwo – centra zdrowia 75+ to poziom powiatowy, w związku z powyższym także i powiaty muszą się tutaj włączyć. Ale co jest dla mnie niezwykle ważne: w ramach właśnie Funduszu Medycznego są przewidziane fundusze na to, by te centra zdrowia 75+ powstawały na poziomie powiatowym, więc w tym zakresie w ogromnym stopniu będzie to właśnie finansowane – można powiedzieć – centralnie, a więc nie z funduszy powiatowych. Powiaty będą się tylko do tego dokładały. Ale chcę bardzo mocno podkreślić: w niewielkim stopniu.

Natomiast to rozwiązanie będzie dla nich bardzo ważne i dla społeczności zamieszkujących nasze powiaty z całą pewnością będzie miało ogromne prozdrowotne znaczenie.

Szanowni Państwo!

Bardzo dziękuję wszystkim, którzy nad tą ustawą pracowali, dziękuję za wszystkie wysiłki, które w to zostały włożone. Stworzyliśmy trzy takie – można powiedzieć – rzeczywiście duże rozwiązania w ramach Narodowej Rady Rozwoju i tej Rady ds. Ochrony Zdrowia. Stworzyliśmy „Narodową strategię onkologiczną”, stworzyliśmy Fundusz Medyczny i to jest trzecie takie wielkie rozwiązanie, które tworzymy. Śmiało można powiedzieć, że każde z nich w jakimś stopniu jest powiązane z kolejnym, więc w istocie w sumie razem tworzą także pewne rozwiązanie systemowe. Dziękuję wszystkim, którzy przyczynili się do powstania tych ustaw, ale przede wszystkim – tej dzisiaj kierowanej do laski marszałkowskiej.

Jestem ogromnie wdzięczny za włożoną pracę i mam nadzieję, że także obecnym tutaj Państwu Ekspertom, którzy właśnie na co dzień tutaj, w Narodowym Instytucie, zajmują się opieką zdrowotną nad seniorami, to rozwiązanie będzie nie tylko się podobało, ale przede wszystkim ułatwi realizację ich zawodowego powołania, jakim jest służenie drugiemu człowiekowi. W Państwa przypadku – osobom starszym, osobom, które są już w jesieni życia, można tak powiedzieć.

Dziękuję bardzo.