Szanowni Państwo!
Ostatni szczyt Rady Europy miał miejsce osiemnaście lat temu w Warszawie. Od tamtej pory świat zmienił się w dramatyczny sposób.
Dzisiejsze spotkanie odbywa się w niezwykle trudnym otoczeniu międzynarodowym. Na poprzednim szczycie, w 2005 roku, rozmawialiśmy o nowych perspektywach oraz o tym, jak wzmocnić Europę. Był to czas przepełniony ogromnym optymizmem, który odczuwaliśmy zaraz po największym rozszerzeniu Unii Europejskiej.
Dzisiaj spotykamy się w chwili, gdy toczy się największa wojna od czasów II wojny światowej. Wojna, w której stawką są europejskie wartości i tożsamość. Barbarzyńska agresja Rosji na Ukrainę naruszyła wszystkie normy, zasady i wartości, na których opiera się międzynarodowy porządek. Heroiczna walka Ukraińców w obronie własnego kraju to także walka o przyszłość Europy. Dlatego właśnie nasze wspólne wsparcie dla Ukrainy jest tak kluczowe. Musimy podjąć zobowiązanie, że będziemy utrzymywać naszą solidarność z Ukrainą tak długo, jak będzie to potrzebne.
Wojna – rozpętana przez Rosję w tak cyniczny sposób – przysparza ogromnych cierpień ludności cywilnej, przede wszystkim kobietom, dzieciom, osobom z niepełnosprawnościami i ludziom starszym. Naszym moralnym obowiązkiem jest udzielać im dalszej pomocy. Musimy sprowadzić porwane ukraińskie dzieci z powrotem do ich domów i rodzin.
Dlatego popieramy kroki podjęte dzisiaj w tej kwestii przez Radę Europy. Polska, będąca w przeszłości ofiarą licznych agresji, dobrze wie, jak ważne jest, aby zbrodnie popełnione podczas wojny na Ukrainie zostały rozliczone. Zbrodnie przeciwko ludzkości i zbrodnie wojenne muszą być w pełni osądzone. Każdy sprawca – aż do ostatniego – musi stanąć przed sądem, zaś każda ofiara winna otrzymać sprawiedliwe zadośćuczynienie za doznane cierpienia.
Szanowni Państwo!
Z radością przyjmujemy stałe wysiłki podejmowane przez Radę Europy, wspierające Ukrainę poprzez Plan Działań na rzecz Odporności, Odnowy i Odbudowy. To kolejny dowód pokazujący znaczenie tej organizacji. Polska będzie wspierać zarówno ten konkretny Plan Działań, jak i te na rzecz pomocy Gruzji i Mołdawii.
Z doświadczenia wiemy, że pomoc Rady Europy jest szczególnie ważna dla tych spośród jej członków, którzy chcą przystąpić do Unii Europejskiej. Musimy dalej współpracować na rzecz przyspieszenia postępów w procesie akcesji do Unii Europejskiej państw Bałkanów Zachodnich, Ukrainy, Gruzji i Mołdawii.
Pragnę również podkreślić istotną rolę Rady Europy we wspieraniu społeczeństwa obywatelskiego oraz sił demokratycznych na Białorusi. Musimy wywierać większą presję na reżim Łukaszenki oraz walczyć o uwolnienie wszystkich więźniów politycznych, w tym dziennikarza Andrzeja Poczobuta oraz laureata Pokojowej Nagrody Nobla Alesia Bialackiego.
Jednym ze strategicznych priorytetów Rady Europy powinno być wprowadzanie wolnej Białorusi do naszej europejskiej rodziny. Aby pozostać aktywnym i ważnym graczem w dzisiejszym świecie, Rada Europy musi się skupić nie tylko na wyzwaniach politycznych, ale również społecznych i gospodarczych. Musi ją charakteryzować odporność, siła i skuteczność. Musimy też inwestować w potencjał młodych ludzi poprzez edukację w dziedzinie demokracji i praw człowieka. Młodzi wkrótce zostaną liderami naszych państw, a nasza demokratyczna przyszłość będzie leżeć w ich rękach.
Szanowni Państwo!
Bez względu na szaleńczą wojnę Putina, musimy walczyć o wzmocnienie demokracji i wolności w dzisiejszym świecie. Głęboko wierzę, że wojna na Ukrainie zakończy się zwycięstwem wolnego świata. Wówczas rozpocznie się nowy rozdział w historii Rady Europy!