Menu rozwijane

23 lipca 1998
Prezydent Republiki Turcji Süleyman DEMIREL przesłał 23 lipca br. list do prezydenta RP Aleksandra KWAŚNIEWSKIEGO. W liście czytamy: W imieniu całego narodu tureckiego oraz moim własnym, pragnę przekazać Waszej Ekscelencji i całemu narodowi polskiemu najszczersze życzenia z okazji 75 rocznicy historycznego Układu o Przyjaźni między Polską a Rządem Wielkiego Tureckiego Zgromadzenia Narodowego podpisanego w Lozannie 23 lipca 1923 roku. W związku z tym mam przyjemność odwołać się do mocnych więzów przyjaźni i współpracy między naszymi narodami, będących rezultatem wzajemnych relacji o 600-letniej tradycji. Pragnę wyrazić przekonanie, iż oba narody, które zajęły należne im miejsce w społeczności międzynarodowej, wyznającej te same współczesne wartości i dążącej do osiągnięcia tych samych celów, będą nadal umacniać istniejące między nimi więzi. Układ o Przyjaźni z 23 lipca 1923 roku przywrócił stosunki między oboma krajami i odnowił wzajemne więzi przyjaźni, pielęgnowane przez oba narody na przesztrzeni wieków. Przy tej okazji wyrażam jeszcze raz naszą dumę z faktu, że jako jedyne państwo europejskie nigdy nie uznaliśmy odebrania Polsce niepodległości w wyniku rozbiorów. Jest także faktem o szczególnie doniosłym dla Turcji historycznym znaczeniu, iż Układ o Przyjaźni został podpisany 75 lat temu przez ówczesnego Ministra Spraw Zagranicznych i wybitnego męża stanu Pana Ismet Inönü zaledwie w przeddzień podpisania w Lozannie Traktatu Pokojowego, który dał początek nowoczesnej Turcji. Jakkolwiek narody turecki i polski znalazły się przejściowo, po II wojnie światowej, w przeciwstawnych sojuszach na skutek ideologicznego podziału Europy, zdołały jednak ocalić ich wzajemnie ugruntowaną przyjaźń, utrzymując współpracę w ograniczonym zakresie. Jestem niezwykle rad, że w czasie gdy podziały w Europie zostały usunięte, a nowa architektura polityczna stała się celem w ramach wyznawania tych samych wartości, więzi polsko - tureckie umacniają się przez realizację nowych inicjatyw współpracy. W nowych warunkach politycznych Europy lat 90-tych, Umowa o Przyjaźni z 23 lipca 1923 roku, została zastąpiona Umową o Przyjaźni i Współpracy podpisaną w 1993 roku przez prezydentów obu krajów. Tym samym zrobiono kolejny krok w kierunku utrwalenia na zawsze przyjaźni między narodami tureckim i polskim. Chciałbym z wdzięcznością przypomnieć w tym miejscu architektów Umowy o Przyjaźni z 23 lipca 1923 roku, która była znaczącym punktem zwrotnym w dziejach przyjaźni obu narodów. Korzystając z okazji, życzę narodom Turcji i Polski pomyślnej i szczęśliwej przyszłości w warunkach pokoju i stabilizacji.