24 maja 1998
24 maja 1998 roku prezydenci Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander KWAŚNIEWSKI i Ukrainy Leonid Kuczma wzięli udział w uroczystości odsłonięcia Pomnika Więźniów Obozu w Jaworznie.
Podczas ceremonii Aleksander Kwaśniewski powiedział:
?Tutaj w Jaworznie, w istniejących od pierwszych lat powojennych aż do sierpnia 1956 roku polskich obozach, więzieni byli polscy obywatele. Nazywano ich otwarcie obywatelami drugiej kategorii. Byli witani słowami: - nie przyjechaliście tu po to, aby żyć. Nie sposób przedstawić dramatów polskiej młodzieży - kilkunastoletnich chłopców, niemal dzieci z obozu pracy dla młodocianych, którzy w latach pięćdziesiątych dorastali tu, w Jaworznie, w takich warunkach. Nie sposób wyobrazić sobie poniżenia grekokatolickich duchownych, cierpień osób cywilnych narodowości ukraińskiej, w tym kobiet i dzieci internowanych tu w latach 1947-1949. Nie ma takiej racji, takiej ideologii, takiej idei narodowej czy państwowej, która usprawiedliwić by mogła łamanie młodego życia, zadawanie bólu niewinnym, która wytłumaczyłaby stosowanie nieludzkich metod wychowawczych i odpowiedzialności zbiorowej. Nikt i nic nie może usprawiedliwić stalinizmu, jego zbrodni, przestępstw i nieprawości. Ludzie odpowiedzialni za istnienie tego obozu i za to wszystko, co tu się działo - są winni przed Polską, są winni przed jej historią.
Honorowym gościem naszych dzisiejszych uroczystości jest wielki przyjaciel Polski i Polaków, Prezydent niepodległej Ukrainy Leonid Kuczma. Jego obecność tutaj ma wymiar symboliczny. Jest dowodem, że w obu naszych krajach pamiętamy stalinizm, który uczynił naszym narodom bardzo wiele złego. Pamiętamy, że jego zamiarem było skłócić na zawsze Polaków i Ukraińców. Obecność obydwu prezydentów w Jaworznie niech będzie sygnałem dla naszych narodów, dla mniejszości narodowych - polskiej na Ukrainie i ukraińskiej w Polsce, że jesteśmy zdecydowani umacniać naszą współpracę ponad trudną, nieraz tragiczną przeszłością.
Przed rokiem w Kijowie podpisaliśmy z prezydentem Kuczmą wspólną deklarację. Wyraziliśmy w niej przekonanie, że pomyślną przyszłość naszych narodów należy budować na prawdzie i sprawiedliwości oraz na szczerym i rzeczywistym pojednaniu. Nie zapominamy o przelanej krwi i o okrucieństwie ukraińsko-polskich konfliktów. Złożyliśmy hołd niewinnym, pomordowanym, poległym i przymusowo przesiedlanym. Potępiliśmy sprawców ich cierpień. Wyraziliśmy zarazem wdzięczność wszystkim tym, którzy działali i działają na rzecz zbliżenia naszych narodów.
Dzisiaj z całego serca i ze wzruszeniem dziękuję tym wszystkim, którzy przyczynili się do powstania tego pomnika - Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, władzom miasta Jaworzna, wojewodzie katowickiemu, wszystkim "Jaworzniakom", organizacjom mniejszości narodowych oraz Komisji Mniejszości Narodowych Polskiego Parlamentu z panem posłem Jackiem Kuroniem na czele. Historia to pamięć. Pamięć dobrego ale też i wszystkiego tego co było złe. Rany przeszłości goją się długo. Trudno nam w Polsce zapomnieć zbrodnie hitlerowskie i stalinowskie. Trudno zapomnieć ofiary "czerwonych nocy" na Wołyniu i Podolu w latach 1943 i 44. Współczesne społeczeństwa nie mogą jednak szukać w historii uzasadnienia dla nienawiści i odwetu, dla nowych porachunków. Powinny szukać w niej przestrogi i nauki na przyszłość. Tylko naród wolny, naród suwerenny, naród dojrzały może zmierzyć się z swoją historią, widzieć ją bez uników i wątpliwych usprawiedliwień. Nienawiść to zły doradca. Żyjemy nie po to aby nienawidzić ale by pamiętać i aby zostawić naszym dzieciom lepszy świat niż ten w jakim żyli nasi ojcowie i dziadowie. Nich temu służy ten pomnik. Nie temu służą Polacy i Ukraińcy. Niech nasze pojednanie, współpraca i wzajemny szacunek będą hołdem żyjących wobec ofiar przeszłości. Niech będą znakiem pokoju dla Polski, Ukrainy, Europy i świata. "