3 lipca 1997 r. Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski podpisał ustawy: - kodeks karny - przepisy wprowadzające kodeks karny - kodeks postępowania karnego - Przepisy wprowadzające kodeks postępowania karnego - kodeks karny wykonawczy - Ustawę o zmianie kodeksu postępowania karnego i ustawy karnej - skarbowej. Ideą przewodnią nowego kodeksu karnego ma być ochrona godności człowieka oraz jego dóbr. Rozbudowany w kodeksie katalog kar oraz środków karnych pozwala sędziemu na dysponowanie szerszą możliwością wyboru środka karnego, odpowiednio dostosowanego do konkretnych okoliczności czynu. Rozszerzono zwłaszcza zakres stosowania środków probacyjnych, które często mogą zastąpić karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszania jej wykonania. Nowy kodeks karny przewiduje też szerszy, bardziej racjonalny katalog kar. Rezygnując z kary śmierci, wprowadzono zasadę surowej odpowiedzialności zarówno za działania w ramach zorganizowanych grup przestępczych, jak i wobec osób, które z popełniania przestępstw uczyniły sobie stałe źródło dochodu. Nowy kodeks karny przewiduje wiele nowych typów przestępstw. Wprowadzono np, nie istniejącą obecnie, zasadę surowszego karania sprawców zabójstw popełnionych ze szczególnym okrucieństwem oraz sprawców zgwałceń i rozbojów. Kodeks postępowania karnego usprawnia w racjonalny sposób postępowanie karne. W zakresie np. postępowania przygotowawczego zmiany zmierzają do uproszczenia i odformalizowania postępowania karnego. Roszerzono funkcje kontrolne sądu w postępowaniu przygotowawczym. Sądowi przekazano też wyłącznie prawo stosowania warunkowego umorzenia postępowania karnego. Podpisane przez Prezydenta ustawy gwarantują usprawnienie polskiego wymiaru sprawiedliwości, a przede wszystkim skrócenie postępowania przygotowawczego i sądowego co było postulatem środowisk prawniczych.