18 czerwca 2004 roku w Pałacu Prezydenckim, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander Kwaśniewski wziął udział w uroczystości ogłoszenia wyników konkursów „Moja Polska”, realizowanych w ramach programu edukacji patriotycznej „Z Ziemi Polskiej do Zjednoczonej Europy”. Program edukacji patriotycznej powstał z inicjatywy Minister Barbary Labudy, a jego celem było upowszechnienie wiedzy o polskich symbolach narodowych oraz kształtowanie pozytywnego nastawienia do publicznego prezentowania uczuć patriotycznych. W ramach projektu edukacyjnego dla szkół „Moja Polska” zrealizowano następujące zadania: 1.Przygotowanie materiałów edukacyjnych „Moja Polska” dla uczniów i nauczycieli. 2.Upowszechnienie materiałów edukacyjnych „Moja Polska” dla uczniów i nauczycieli. 3.Organizacja konkursów, ogólnopolskiej debaty o patriotyzmie i plebiscytu „A to Polska właśnie”. 4. Prowadzenie strony internetowej programu www.ceo.org.pl/mojapolska Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski wręczył nagrody i wyróżnienia następującym lauraetom konkursów: KONKURS NA HASŁO PROMUJĄCE POLSKĘ : SZKOŁY PODSTAWOWE I MIEJSCE Magda Szałapska - Szkoła Podstawowa nr 46 w Szczecinie To wiedzieli już za Mieszka, że się w Polsce dobrze mieszka. II MIEJSCE Alicja Kociemba, kl. VIa - Szkoła Podstawowa w Pniewach Polska - marzenia się spełniają. III MIEJSCE Dominika Rudzka, kl. VId - Szkoła Podstawowa im. Jana Wawrzynka w Kuźni Raciborskiej Przygoda z Polską! Patrycja Szulc, kl. I - Publiczna Szkoła Podstawowa w Niwiskach Przyjazna Polska. WYRÓŻNIENIE: Monika Posiadało, kl. V - Szkoła Podstawowa w Woli Osowińskiej Polska - krajem otwartych drzwi. Klasa IIIc - Szkoła Podstawowa nr 113 w Krakowie Pięknie, piękniej, Polska! GIMNAZJA I SZKOŁY ŚREDNIE I MIEJSCE Marta Kulawik, Kamila Borecka, kl. IIc - Publiczne Gimnazjum w Bolesławiu Polska rozwija skrzydła. II MIEJSCE V kl. Technikum Budowlanego - Zespół Szkół Mechanicznych w Śremie Polak z urodzenia, Europejczyk z wyboru. Piotr Eckhardt, kl. Ia - Gimnazjum nr 7 w Rzeszowie mój dom.pl III MIEJSCE Justyna Nowocińska, kl. III - Gimnazjum nr 1 w Piastowie Jestem Polakiem i nic co europejskie nie jest mi obce. Michał Trzęsimiech, kl. II a - Gimnazjum nr 4 w Będzinie Polska. Twoje miejsce. Twój czas. WYRÓŻNIENIE: Joanna Wyszomirska, kl. IIIg - Gimnazjum i Liceum im. Piotra Skargi w Szamotułach Potraktuj Polskę serio!!! klasa IIIf - Gimnazjum nr 41 w Łodzi Uwierz w siebie - uwierz w Polskę! klasa II d - Publiczne Gimnazjum nr 4 w Białymstoku Zielona Polska w niebieskiej Unii. KONKURS NA MŁODZIEŻOWE LOGO POLSKI: SZKOŁY PODSTAWOWE I MIEJSCE Jakub Bedyński, kl. IIIa - Szkoła Podstawowa nr 255 w Warszawie II MIEJSCE Eryk Krasnowski, kl. VIf - Szkoła Podstawowa w Ustce III MIEJSCE Małgorzata Młyńczyk, kl. 4d, Paula Miszkiewicz, kl. 4d, Robert Młyńczyk, kl. 6a, Damian Szkarłat, kl.6a - Szkoła Podstawowa nr 11 w Jeleniej Górze WYRÓŻNIENIE: Artur Kozak, kl. VIb - Zespół Szkół w Czaczu GIMNAZJA I SZKOŁY ŚREDNIE I MIEJSCE Michał Wolski, lat 16 - Ogólnokształcąca Szkoła Sztuk Pięknych we Wrocławiu II MIEJSCE Aleksandra Trubowicz, kl. Ia - Gimnazjum nr 37 w Łodzi III MIEJSCE Anna Zalewska, kl. IV - Liceum Plastyczne w Zduńskiej Woli WYRÓŻNIENIE: Karol Piechowiak, kl. Ia - Zespół Szkół Ogólnokształcących w Skwierzynie Marcin Andrzejewski, lat 15 - Zespół Szkół Specjalnych w Rydzynie. Zwracając się do zebranych Prezydent RP powiedział: To jest bardzo ważny konkurs i wierzę, że ta sala jest właściwie dobrana dla tej idei. Jesteśmy w jednej z najbardziej historycznych sal Pałacu Prezydenckiego, ale także sali jakże znaczącej dla polskiej historii. Długo by mówić o niej, są zresztą lepsi specjaliści w naszym gronie, ale tutaj naprawdę czuje się ducha historii i ducha miejsca. Tutaj, już w najnowszej historii był podpisywany Układ Warszawski, a potem podpisywałem dokumenty o wejściu Polski do Sojuszu Północnoatlantyckiego, do NATO, tutaj odbywały się obrady Okrągłego Stołu w 1989 roku. Od 1994 roku jest to siedziba Prezydenta Rzeczypospolitej, Rzeczypospolitej demokratycznej i w tej sali miałem okazję gościć koronowane głowy, prezydentów, premierów, a więc wielkie postacie współczesnego świata, które patrzą na Polskę z życzliwością, zainteresowaniem, ale także i nadzieją, że będzie to silna Polska, odpowiedzialna Polska w nowej, silnej, solidarnej Europie. Ale chcę Was zachęcić nie tylko do tego, żeby myśleć o karierach na najwyższych szczeblach – chcę powiedzieć Państwu, że w tej sali nominacje odbierają profesorowie, sędziowie i generałowie i jestem przekonany, że wśród Was są na pewno kandydaci do tych nominacji również. Może to nie zabrzmi tak atrakcyjnie jak to, co powiedziałem przed chwilą o profesorach, sędziach i generałach, ale również w tej sali nominacje odbierają członkowie rządu, ostatnio nawet coraz częściej. Jesteście w miejscu, które ma swoją wielką, historyczną wagę i wierzę, że doceniacie ten fakt. A ja cieszę się, że tu przed nami są nagrodzeni w konkursach na hasło i młodzieżowe logo Polski, a także uczestnicy plebiscytu „A to Polska właśnie!”, że możemy słuchać hasła, które przygotowaliście, obrazki, które mamy tutaj obok, dlatego, że jest to dowodem na to, że Polska młodzież nie utraciła patriotycznej wrażliwości, że nieprawdą jest jakoby dzisiaj patriotyzm nie był w cenie, nie było chęci zajmowania się własną historią, miejscem współczesnej Polski w świecie, że jest jednak bardzo wiele osób w tym pokoleniu – bardzo młodym pokoleniu, które mają poczucie sensu, jeśli chodzi o Ojczyznę, patriotyzm, o wyrażanie tych uczuć w sposób bardzo oryginalny, ale przecież nadzwyczaj wartościowy. Chcę Państwu powiedzieć, że w szrankach konkursów stanęło tysiące uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych. I chcę wyrazić moją wdzięczność wychowawcom, nauczycielom, że nie zbagatelizowali tej idei, tego projektu, że zachęcili młodzież do udziału i rad jestem, że podczas lekcji o patriotyzmie, którą przed niespełna dwoma laty rozpoczynaliśmy udało się uzyskać aż taki odzew, że polskość, patriotyzm, ojczyzna, nie są pustymi, czy obcymi słowami dla najmłodszego pokolenia. Dwa lata temu, rozpoczynaliśmy realizację tego , że „w tym słowie Polska pobrzmiewa wszystko, co czujemy, co wiemy, co przeżywaliśmy – my i całe pokolenia naszych przodków, że polskość to suma naszych doświadczeń, nasza kultura, tradycja i nasz język”. Jestem dzisiaj bardzo na duchu podniesiony, że dzięki Waszym pracom widzę, że te tradycje są Wam bliskie, że czujecie te korzenie, że dobrze oceniacie urodę Ojczyzny, że jesteście z niej dumni. Wasza wizja Polski – kraju z rękami i nogami, z głową – bardzo mi się podoba. Jedno ze zwycięskich haseł brzmi: „To wiedzieli już od Mieszka, że się w Polsce dobrze mieszka”, prof. Bralczyk słusznie zauważył, że być może nie wiedzieli, że w Polsce, ale zaufali Mieszkowi i od ponad tysiąc lat są na tych ziemiach i przeżywają chwile wzniosłe i te bardzo nawet dramatyczne. Ale cieszy mnie to, że chcecie przeżywać tę „Przygodę z Polską!”, że Wasze podejście do współczesności jest właśnie takie. Ta Polska może być nadzieją, może być atrakcją, tą przygodę można przeżyć. A to hasło jest również dobre wobec naszych sąsiadów i tych wszystkich, których chcemy zachęcić do odwiedzenia Polski. Ja nie uczestniczyłem w konkursie, ale sformułowałem parę dni temu w Berlinie wobec przedsiębiorców niemieckich - było ich parę tysięcy na sali – też hasło dość podobne, choć moim zdaniem „Przygoda z Polską” lepiej brzmi. Powiedziałem im po tylu ich eskapadach ponieważ jak wiecie Kolumb odkrył Amerykę, inni odkrywali Indie i inne kontynenty, natomiast turyści niemieccy odkryli Malediwy, Seszele, Bermudy, a ja mówię i najwyższa pora żebyście odkryli Polskę, swojego dużego, wschodniego sąsiada, który może bardzo wiele zaoferować. To spotkało się z zainteresowaniem, ciepłym przyjęciem, ale myślę, że hasło „przygoda z Polską” jest może i nawet lepsze, więc będę z niego korzystał. Rozumiem, że prawa autorskie są zastrzeżone, ale w ramach jakiejś umowy wierzę, że zgodę na to uzyskam, żeby można było z tego korzystać. Jest bardzo ważne, że w proponowanych hasłach – a także w debacie, której zapis z zainteresowaniem przeczytałem na stronach internetowych Centrum Edukacji Obywatelskiej – wyraźnie widać, że potraficie łączyć patriotyzm z takimi wartościami, jak otwartość i tolerancja oraz z naszą przynależnością do Europy. „Polak z urodzenia, Europejczyk z wyboru”, „Jestem Polakiem i nic co europejskie nie jest mi obce”, „Zielona Polska w niebieskiej Unii” – te hasła pozwalają wierzyć, że rozumiecie swoje miejsce w nowym rozdziale dziejów naszego kraju i to także napawa nadzieją. Zapoznałem się również z wynikami plebiscytu „A to Polska właśnie”. Tutaj wyniki są dużo bardziej zaskakujące. Wskazaliście w nim dziesięć pojęć, bez których – jak uważacie – Polska nie mogłaby istnieć. Widać wyraźnie, że Wasza Polska to już nie martyrologia i nie umieranie za Ojczyznę. Że Wasza Polska to wielcy Polacy i niekoniecznie ci najbardziej waleczni. To są zarówno symbole narodowe, ale to jest także kuchnia, święta i to są takie miejsca jak Warszawa, Kraków, czy Bałtyk. Kilka razy oczywiście zdziwiłem się i to dość oczywiste, bo np. w tym konkursie Prezydent wyprzedza Adama Mickiewicza, a Aleksander Kwaśniewski jest lepszy, niż Bitwa pod Grunwaldem. To jest dla mnie zaskakujące, choć nie powiem, że niemiłe. To, co mnie zdziwiło i co chciałbym jakoś przemyśleć raz jeszcze – otóż jednym głosem w tym konkursie bocian wygrał z pięknymi kobietami. Mam nadzieję, że zweryfikujecie ten pogląd trochę, ja bociany też bardzo cenię, ale nie chciałbym tego interpretować jako niedostatek edukacji seksualnej, bo to byłby akurat gorszy wniosek z tego konkursu. Z tego konkursu przede wszystkim wynika, że postrzegacie Polskę z godnością i z tym właśnie niezbędnym poczuciem humoru. To nie jest teoria naukowa i pewnie historycy by ją obalili, ale jestem przekonany i mówiłem to wielu moim rozmówcom, kiedy dyskutowaliśmy o różnych losach tej części Europy, że przez tysiąc lat zachować swój język, swoją kulturę, swoją odrębność, swoje państwo, mając po bokach tak wielkich sąsiadów jak Niemcy i Rosja to przede wszystkim wymaga poczucia humoru. I sądzę, że to jest polski oręż. Poczucie humoru jest polskim orężem, żeby na wiele spraw patrzeć z należytego dystansu i żeby również do siebie samych mieć odpowiedni stosunek, żeby nie traktować wszystkiego z tą powagą, która paraliżuje. Natomiast oczywiście trzeba myśleć o Polsce, o nas wszystkich serio, z godnością, ale tak jak powiedziałem z tym żartem, który jest obecny w Waszych pracach, w Waszych propozycjach, w waszych hasłach. To wszystko, co związane jest z tym konkursem: prace, hasła, dyskusja – naprawdę napawa otuchą. Choć internetowej debacie nie brakowało również gorzkich słów, bowiem oprócz dobrych stron życia nad Wisłą widzicie też trudności, ale widać, że chcecie się z problemami zmagać, aniżeli przed nimi uciekać. Macie również rację, zwracając niekiedy uwagę na to, że w okresie pokoju niełatwo jest okazać patriotyzm. Ale przecież pamiętajmy, że patrotyzm nie może się wyrażać wyłącznie w walce o wolność, że również w czasie pokoju inaczej i nie mniej skutecznie można wyrażać swoje przywiązanie do Ojczyzny, ale to współczesne przywiązanie do Ojczyzny musi oznaczać kształcenie się, budowanie, uczciwe życie. Patriotyzm naszych czasów nie możemy się sprowadzić wyłącznie do narodowych symboli i odświętnych ceremonii. Potrzebuje miejsca na sprawy bardziej osobiste i prywatne, takie bardzo lokalne – związane z miejscem urodzenia, rodzinną miejscowością, ludźmi, którzy tam niegdyś mieszkali i pracowali. Dzisiaj miłość do kraju wyraża się również dbałością o otoczenie – o to najbliższe i to dalsze. Dziś być patriotą to także np. troszczyć się o to, żeby polskie lasy były czyste, żebyśmy żyli w dobrym, naturalnym środowisku, żebyśmy byli bardziej wobec siebie życzliwi, żebyśmy byli wrażliwi na to wszystko, co się dzieje nie tylko u nas w domu, w pokoju, czy w mieszkaniu, ale także u sąsiada, u koleżanki i kolegi, żebyś mógł liczyć na pomoc wtedy, kiedy ta pomoc jest potrzebna. I również dziś patriotyzm oznacza obywatelskie uczestnictwo w tym wszystkim, co w Polsce się dzieje. Wierzę, że będziemy mieli kiedyś takie dni, kiedy frekwencje wyborcze, czy to w wyborach parlamentarnych, czy europejskich, czy samorządowych będą wynosiły grubo powyżej 50%, bo właśnie młodzi ludzie będą wiedzieli – dziś Wy, a jutro wyborcy, którymi będziecie – pokażecie, że to też jest wymiar polskiego patriotyzmu, że budowanie społeczeństwa obywatelskiego jest również taki właśnie sposobem na wykazanie patriotyzmu w czasach gdy nie pole walki określa odwagę i oddanie, ale ta codzienność demokratycznego państwa. Chciałbym bardzo, aby ten konkurs mobilizował tak wielu młodych Polaków do budowania nowego wizerunku Ojczyzny, do dyskusji o niej, o jej szansach, urodzie, słabościach, niedomaganiach – bowiem przygotowujecie się do ogromnie istotnej roli. Rewolucję Polska ma za sobą. Dziś Polska ma przed sobą największe wyzwanie, które tu, w tej sali wyraziliśmy w haśle – „Silna Polska w silnej, solidarnej Europie”. Od Was będzie zależała jakość naszej obecności w strukturach europejskich, znaczenie Polski w tej wielkiej dziś już obejmującej 450 mln ludzi wspólnocie, a wkrótce - jak wiecie drzwi dla Chorwacji zostały już otwarte w Brukseli, za chwilę Turcja będzie zaproszona do negocjacji więc w Europie, która nie za długo, a wierzę, że będzie miejsce i dla naszych wschodnich sąsiadów, przede wszystkim Ukrainy, może liczyć pół miliarda osób. To jest nie tylko uczestnictwo, to jest nie tylko korzystanie z dobrodziejstw, które ta obecność w Unii Europejskiej przynosi, ale to jest także współodpowiedzialność, a może nawet to jest przede wszystkim współodpowiedzialność za losy Polski, Polski w Europie. Proszę Państwa ta przyszłość jest w Waszych rękach i chcę wierzyć, że potraficie ją dobrze zagospodarować, bowiem macie wolność wyboru i bardzo ufam, że ci, którzy w tym konkursie już wzięli udział będą swoją postawę kontynuować, będą ją wzmacniać i chciałbym wszystkim państwu, którzy pomogli w sukcesie tego konkursu serdecznie podziękować. Chcę podziękować Centrum Edukacji Obywatelskiej za znakomitą ideę, Pani minister Barbarze Labudzie, która od początku współtworzyła program i wspierała wszystkie jego akcje, znakomitemu jury za pracę, która została spuentowana tak ciekawym wystąpieniem prof. Bralczyka i przede wszystkim gratuluję laureatom i wyróżnionym w tym konkursie, Waszym nauczycielom, wychowawcom, wszystkim Wam. „Potraktowaliście Polskę serio” jak to w debacie internetowej było napisane i jestem przekonany, że będziecie wierzyć, że tu właśnie, w Polsce można spełniać marzenia, można spełniać samego siebie, można działać z pożytkiem dla społeczeństwa, rodziny realizując swoje ambicje. Przepraszam, że na koniec będzie słowo, może ze zbyt wielkim patosem, ale jak wiecie wczoraj zmarł wielki Polak – człowiek dla którego myślę obecność wśród nas w takim konkursie i właśnie z młodymi ludźmi stanowiłoby prawdziwą radość – mówię o Jacku Kuroniu. Mówię o osobie, która porywała nas swoim entuzjazmem, swoimi przekonaniami do działania, żeby było dobrze i do działań, które wyrzekały się przemocy, które wyrzekały się nienawiści, a były zbudowane na takiej wierze, że człowiek w istocie jest lepszy, a nie gorszy i że dobre zwycięża złe i że lepsze wypiera gorsze. I choć oczywiście w swoim życiu wielokrotnie ta jego idealistyczna wizja spotykała się z dramatycznym, tragicznym odzewem to przecież dzięki takim ludziom właśnie to dobro może być silniejsze niż zło i my możemy być wszyscy lepsi. Chciałbym żeby w jakimś sensie osoba Jacka Kuronia, jego entuzjazm, jego wiara była tutaj dzisiaj z nami obecna, bo to czego chciał, o co walczył zawierało się właśnie w takim mądrym, prawdziwym, niezafałszowanym patriotyzmie. Wierzę, że Polska może być krajem godnym naszego i innych szacunku. Dziękuję bardzo.